کارکرد مشاوره و راهنمایی:رویکردی انسان شناختی-فلسفی با تاکید بر منابع اسلامی

مشاوره و راهنمایی از جمله فرایندهای مهم در کمک به انسان برای شناخت توانمندی ها، نیازها، مشکلات و مسیر رشد و تعالی فردی و اجتماعی است. رویکردهای رایج مشاوره، هر یک بر اساس مبانی خاصی درباره ماهیت انسان، آزادی، اختیار، مسئولیت، هدف زندگی و چگونگی دستیابی به سلامت روان شکل گرفته اند. ازاین رو، شناخت مبانی انسان شناختی و فلسفی مشاوره می تواند نقش مهمی در تبیین اهداف، روش ها و کارکردهای آن داشته باشد. در نگرش اسلامی، انسان موجودی دارای کرامت، اختیار، فطرت، عقل و مسئولیت است و زندگی او علاوه بر ابعاد مادی و روان شناختی، دارای ابعاد اخلاقی و معنوی است. بر این اساس، مشاوره و راهنمایی در چارچوب اسلامی صرفا به کاهش مشکلات روانی یا سازگاری فرد با محیط محدود نمی شود، بلکه می تواند در جهت خودشناسی، رشد شخصیت، اصلاح رفتار، تقویت روابط انسانی، مسئولیت پذیری و حرکت به سوی کمال و سعادت نیز نقش داشته باشد. پژوهش حاضر با رویکردی انسان شناختی فلسفی، به بررسی کارکردهای مشاوره و راهنمایی با تاکید بر منابع اسلامی می پردازد و تلاش می کند جایگاه مفاهیمی همچون فطرت، اختیار، عقل، کرامت انسانی، مسئولیت، معنویت و هدفمندی زندگی را در فرایند مشاوره تبیین کند. یافته های نظری نشان می دهد که توجه به این مولفه ها می تواند زمینه شکل گیری نگرشی جامع تر به انسان و ارائه خدمات مشاوره ای متناسب با مبانی فرهنگی و دینی جامعه اسلامی را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

مشاوره و راهنمایی ، انسان شناسی ، فلسفه ، اسلام ، فطرت ، اختیار ، کرامت انسانی ، معنویت