ارتقای سواد اجتماعی-هیجانی دانش آموزان: بررسی نقش معلم در پرورش همدلی

پرورش تفکر همدلانه به عنوان یکی از مولفه های بنیادین در رشد اجتماعی-هیجانی کودکان، نقشی حیاتی در تکوین شخصیت و ارتقای توانمندی های اخلاقی و ارتباطی آنان ایفا می کند. آموزش همدلی نه تنها بستر ساز کاهش تعارضات و بهبود تعاملات بین فردی است، بلکه در ترسیم چشم انداز یک جامعه اخلاق مدار و صلح جو نقشی کلیدی دارد. در این میان، معلمان به واسطه جایگاه اثرگذار خود در فرآیند تعلیم و تربیت، وظیفه ای خطیر در پرورش این مهارت بر عهده دارند؛ آنان می توانند از طریق راهکارهایی نظیر یادگیری مبتنی بر روایت (داستان گویی)، شبیه سازی رفتاری (ایفای نقش)، مشارکت فعال در بحث های گروهی، و همچنین الگوسازی مثبت، محیط کلاسی را به فضایی مروج همدلی تبدیل کنند.با این وجود، تحقق این هدف با چالش های متعددی نظیر تراکم برنامه های آموزشی، فقدان مهارت های تخصصی، تنوع فرهنگی دانش آموزان و عدم هماهنگی با نهاد خانواده و ساختارهای کلان آموزشی مواجه است. دست یابی به نتایج مطلوب، مستلزم حمایت های نهادی و ارتقای صلاحیت های حرفه ای معلمان است. برآیند مثبت آموزش همدلی، در قالب افزایش رفتارهای جامعه پسند، کاهش پرخاشگری، بهبود تاب آوری هیجانی و ارتقای کیفیت عملکرد تحصیلی متجلی می شود. مقاله حاضر ضمن واکاوی اهمیت همدلی، به تبیین راهبردهای عملیاتی، موانع اجرایی و آثار تربیتی این مهارت پرداخته و در پایان پیشنهاداتی جهت نهادینه سازی آن در محیط های آموزشی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

همدلی شناختی ، تربیت معلم ، هوش اجتماعی-هیجانی ، مهارت های زیستی ، آموزش عاطفی.