توسعه و پیشرفت جایگاه نظام حق اختراع در فناوری سبز و کارهای عمران در شهر تهران

حل بحران های زیست محیطی و تاثیرات مخرب آن بر جوامع بشری، نیازمند توسعه و اشاعه گسترده ی فناوری سبز در کشورهای توسعه یافته و درحال توسعه است .با توجه به رابطه تنگاتنگ فناوری سبز با حقوق مالکیت فکری و به ویژه نظام حق اختراع، این سوال اساسی مطرح می شود که نقش و اهمیت نظام حق اختراع در توسعه و ارتقاء فناوری سبز چیست؟ آیا نظام حق اختراع مانعی برای توسعه و انتقال فناوری سبز محسوب می شود یا موجبات پیشرفت آن را فراهم می آورد؟ آیا ضوابط نظام حق اختراع ازجمله شرایط ثبت و دوره حمایتی، بر توسعه فناوری سبز موثر هستند؟ مقاله حاضر با رویکرد توصیفی- تحلیلی نتیجه گیری می نماید که نظام حق اختراع از جهات گوناگون، در تشویق و توسعه فناوری سبز نقش کلیدی و مهمی ایفا می کند و نه تنها مانعی برای توسعه و پیشرفت اینگونه نوآوری ها نیست، بلکه در اشاعه و گسترش آن تاثیر بسزایی دارد. علاوه بر آن، برخی از ضوابط نظام حق اختراع می تواند در اعطای حق اختراع به فناوری های سبز تاثیرگذار باشد که نظام نمونه اشیاء مفید این نقیصه را جبران می نماید. نگارندگان این پژوهش می کوشند در دو بخش این موضوع را مورد بررسی و واکاوی قرار دهند. در بخش اول، فناوری سبز تعریف و مصادیق آن مطرح می شود. سپس در بخش دوم، اهمیت و نقش نظام حق اختراع در توسعه فناوری سبز مورد تدقیق قرار می گیرد. و فضای سبز به عنوان یکی از عناصر کلیدی در طرح های توسعه و عمران شهری نقش مهمی در ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، کاهش آلودگی هوا، بهبود وضعیت زیست محیطی و افزایش جذابیت بصری شهرها دارد، به همین علت پرداختن به توسعه آن از اهمیت بالایی برخوردار است. در این مقاله به نقش و جایگاه فضای سبز شهری در طرح های توسعه و عمران شهری پرداخته شده است. دلایلی چون بهبود کیفیت هوا، کاهش دما و تاثیرات گرمایی، ارتقای سلامت روانی و جسمانی، حمایت از تنوع زیستی و پایداری انرژی و همچنین موارد دیگر نشان دهنده اهمیت بالای این موضوع است؛ اما در پی آن توسعه فضای سبز شهری عمومی با چالش ها و مشکلاتی نیز همراه است.

کلیدواژه ها:

بحران ، زیست محیطی ، فناوری سبز ، عمران ، پیشرفت.