از اخلاط تا میکروب؛ درآمدی بر تاریخ بیماری

از گذشته، توجه به کلان مسائلی همچون تعریف بیماری، عوامل بیماری و راه درمان آن مورد توجه انسان بوده است. ابتدا باورها درباره منشا و همچنین درمان بیماری متاثر از امور ماورایی و دینی بود. با ظهور دانشمندان یونانی، به ویژه افرادی نظیر بقراط، برای نخستین بار بیماری به عنوان پدیده ای طبیعی و ناشی از عدم تعادل اخلاط چهارگانه تبیین شد. همچنین نظریه میاسما با تاکید بر نقش هوای فاسد و شرایط محیطی در بروز بیماری ها، به ویژه بیماری های همه گیر، مقبولیت یافت و تاثیر عمیقی بر بهداشت عمومی گذاشت. سرانجام در اواخر قرن نوزدهم، با پژوهش های پاستور، لیستر و رابرت کخ، نظریه میکروب به طور تجربی تثبیت شد و پزشکی را وارد عصر مدرن کرد. این تحول سبب کاهش چشم گیر مرگ ومیر شد. بررسی این سیر تاریخی موجب آگاهی از ریشه برخی باورها و رفتارها و همچنین شناخت نظریه های مختلف و چگونگی تبیین آنها از بیماری می شود.

کلیدواژه ها:

تاریخ بیماری ، تاریخ پزشکی ، نظریه اخلاط چهارگانه ، نظریه میاسما ، نظریه میکروب