نقش سرمایه اجتماعی مدرسه در تقویت احساس تعلق و مسئولیت پذیری دانش آموزان

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله کنفرانسی
زبان: فارسی
مشاهده: 103

فایل این مقاله در 18 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

NPHMES01_390

تاریخ نمایه سازی: 25 مهر 1405

چکیده مقاله:

مدرسه افزون بر کارکرد آموزشی، یکی از مهم ترین محیط های اجتماعی رشد کودکان و نوجوانان است و کیفیت روابط، اعتماد، هنجارهای متقابل و فرصت های مشارکت موجود در آن می تواند نگرش و رفتار دانش آموزان را به طور معناداری تحت تاثیر قرار دهد. سرمایه اجتماعی مدرسه به مجموعه شبکه های ارتباطی، اعتماد متقابل، هنجارهای همکاری، حمایت اجتماعی، مشارکت و روابط مبتنی بر احترام میان دانش آموزان، معلمان، مدیران و خانواده ها اشاره دارد که امکان همکاری و کنش جمعی را در محیط آموزشی افزایش می دهد. مقاله حاضر با هدف بررسی نقش سرمایه اجتماعی مدرسه در تقویت احساس تعلق و مسئولیت پذیری دانش آموزان و با روش مروری تحلیلی تدوین شده است. تحلیل مبانی نظری و پژوهش های موجود نشان می دهد سرمایه اجتماعی از طریق افزایش اعتماد میان اعضای مدرسه، گسترش روابط حمایتگر معلم دانش آموز، تقویت انسجام همسالان، افزایش فرصت مشارکت، شکل دهی هنجارهای همکاری و ایجاد تجربه عدالت و احترام می تواند احساس تعلق دانش آموزان به مدرسه را افزایش دهد. همچنین هنگامی که دانش آموز خود را عضوی ارزشمند و اثرگذار از اجتماع مدرسه ادراک می کند، احتمال پذیرش مسئولیت های فردی و جمعی، پایبندی به قواعد، مراقبت از منافع مشترک، مشارکت در فعالیت های مدرسه و پاسخ گویی نسبت به پیامدهای رفتار افزایش می یابد. چارچوب مفهومی مقاله نشان می دهد احساس تعلق می تواند یکی از حلقه های واسط میان سرمایه اجتماعی و مسئولیت پذیری باشد؛ زیرا روابط مبتنی بر اعتماد و مشارکت ابتدا هویت عضویت دانش آموز در مدرسه را تقویت کرده و سپس زمینه درونی شدن هنجارها و افزایش مسئولیت پذیری را فراهم می کنند. با این حال، سرمایه اجتماعی زمانی پیامد مثبت دارد که روابط مدرسه فراگیر، عادلانه و غیرانحصاری باشند. بر این اساس، توسعه فعالیت های مشارکتی، تقویت ارتباط معلم و دانش آموز، ایجاد فرصت تصمیم گیری، حمایت از همکاری همسالان و گسترش ارتباط خانواده و مدرسه می تواند به عنوان راهبردهای عملی تقویت سرمایه اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد.

نویسندگان

ندا مرتضوی

کارشناسی ارشد روان شناسی تربیتی

الهام مرتضوی

کارشناسی مهندسی بهداشت محیط