تاثیر آموزش مبتنی بر داستان بر یادگیری مفاهیم اخلاقی در دوره ابتدایی
محل انتشار: اولین کنفرانس بین المللی چشم اندازهای نو در علوم انسانی، مدیریت و علوم تربیتی در عصر دیجیتال
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله کنفرانسی
زبان: فارسی
مشاهده: 91
فایل این مقاله در 17 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
NPHMES01_377
تاریخ نمایه سازی: 25 مهر 1405
چکیده مقاله:
تربیت اخلاقی یکی از ابعاد بنیادین تعلیم و تربیت دوره ابتدایی است و چگونگی آموزش مفاهیمی نظیر صداقت، مسئولیت پذیری، احترام، انصاف، نوع دوستی، همدلی، همکاری، وفاداری و رعایت حقوق دیگران از مسائل اساسی برنامه درسی این دوره محسوب می شود. با وجود اهمیت آموزش اخلاق، انتقال مستقیم قواعد و توصیه های اخلاقی همواره به درونی سازی ارزش ها و تبدیل شناخت اخلاقی به رفتار منجر نمی شود. یکی از رویکردهای مناسب برای غلبه بر این محدودیت، آموزش مبتنی بر داستان است. داستان به دلیل برخورداری از شخصیت، تعارض، موقعیت اخلاقی، پیامد رفتار و امکان همانندسازی با شخصیت ها، می تواند مفاهیم انتزاعی اخلاقی را در قالب موقعیت های عینی و قابل فهم برای کودک ارائه کند. هدف مقاله حاضر، بررسی تحلیلی تاثیر آموزش مبتنی بر داستان بر یادگیری مفاهیم اخلاقی دانش آموزان دوره ابتدایی و تبیین سازوکارهای شناختی، عاطفی و اجتماعی این فرایند است. بررسی مبانی نظری و شواهد پژوهشی نشان می دهد که اثر داستان بر تربیت اخلاقی را می توان از مسیرهایی نظیر جلب توجه و درگیری شناختی، همانندسازی با شخصیت، اتخاذ دیدگاه دیگران، برانگیختن همدلی، فعال سازی استدلال اخلاقی، یادگیری مشاهده ای، بررسی پیامدهای انتخاب و گفت وگوی اخلاقی تبیین کرد. با این حال، اثرگذاری داستان وابسته به عواملی همچون تناسب محتوا با سطح رشد دانش آموز، کیفیت تعارض اخلاقی، نوع پیامدهای روایت، نحوه هدایت گفت وگو توسط معلم، فرصت اظهار نظر و پیوند داستان با تجربه های واقعی کودک است. شواهد جدید نشان می دهد داستان های اخلاقی دارای پیامدهای مثبت برای رفتارهای مطلوب می توانند در برخی شرایط بر رفتار واقعی کودکان نیز اثر بگذارند، اما انتقال از فهم پیام داستان به رفتار پایدار مستلزم تمرین، بازاندیشی و تجربه عملی است. بر این اساس، آموزش مبتنی بر داستان زمانی بیشترین اثربخشی را خواهد داشت که از شکل نصیحت غیرمستقیم فراتر رفته و به فرایندی تعاملی، مسئله محور و مبتنی بر گفت وگوی اخلاقی تبدیل شود.
نویسندگان
معصومه کاظمی سراوانی
آموزش ابتدایی اداره آموزش و پرورش ناحیه یک رشت
ام البنین اکبرپور
آموزش ابتدایی اداره آموزش و پرورش ناحیه یک رشت
ثوبیه نادری
آموزش ابتدایی اداره آموزش و پرورش ناحیه یک رشت