تاثیر کنترل های داخلی حسابرسی بر وصول به موقع مالیات

وصول به موقع مالیات یکی از ارکان اساسی تامین مالی پایدار دولت ها و تحقق عدالت مالیاتی محسوب می شود. تاخیر در وصول مالیات نه تنها موجب کاهش نقدینگی خزانه عمومی می گردد، بلکه انگیزه تمکین داوطلبانه مودیان را نیز تضعیف می کند. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر کنترل های داخلی حسابرسی بر وصول به موقع مالیات انجام شده است. کنترل های داخلی حسابرسی شامل پنج مولفه اصلی محیط کنترلی، ارزیابی ریسک، فعالیت های کنترلی، اطلاعات و ارتباطات، و نظارت مستمر است که در چارچوب گزارش کوزو تعریف می شوند. یافته های پژوهش های تجربی انجام شده در کشورهای مختلف نشان می دهد که استقرار سیستم های کنترل داخلی قوی، از طریق بهبود دقت سوابق مالی، گزارشگری به موقع، حسابرسی داخلی اثربخش و نظارت مستمر، به طور معناداری وصول به موقع مالیات را بهبود می بخشد. بر اساس مطالعه ای در تانزانیا، گزارشگری به موقع با ضریب ۰/۲۲۶ و حسابرسی داخلی با ضریب ۰/۲۴۱ بیشترین تاثیر را بر کارایی وصول درآمد داشته اند. مطالعه ای در اوگاندا نیز نشان داد که کنترل های داخلی حسابرسی ۱۹/۳ درصد از تغییرات تمکین مالیاتی را تبیین می کنند. در ایران نیز ضعف در ساختارهای کنترل داخلی به عنوان یکی از ریشه های اصلی تحریفات مالیاتی و شکاف مالیاتی شناسایی شده است. بر این اساس، پیشنهاد می شود سازمان امور مالیاتی کشور نسبت به استقرار چارچوب کنترل داخلی یکپارچه، تقویت واحدهای حسابرسی داخلی، توسعه زیرساخت های فناوری اطلاعات برای ردیابی به موقع پرداخت ها، و ایجاد نظام هشدار اولیه برای شناسایی مودیان دارای تاخیر اقدام نماید.

کلیدواژه ها:

کنترل داخلی ، حسابرسی مالیاتی ، وصول به موقع مالیات ، تمکین مالیاتی ، گزارشگری مالی ، چارچوب کوزو