توانمندسازی شهروندان در طرح «همیاران سبز محله» بر کاهش هزینه های نگهداری فضای سبز شهری

امروزه مدیریت هزینه های نگهداری فضاهای سبز شهری به یکی از چالش های بنیادین شهرداری ها تبدیل شده است. طرح «همیاران سبز محله» به عنوان الگویی نوین از حکمروایی مشارکتی، با توانمندسازی شهروندان و واگذاری مسئولیت حفظ و نگهداری بخشی از فضاهای سبز محلی، در پی کاهش این هزینه ها و ارتقای پایداری محیطی است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر ابعاد مختلف توانمندسازی (روان شناختی، اجتماعی و فنی) بر کاهش هزینه های نگهداری در چارچوب این طرح انجام شد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و از نوع همبستگی بوده و داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته و تحلیل اسناد مالی از ۱۲۰ عضو فعال در شش محله منتخب شهر تهران گردآوری گردید. یافته های توصیفی نشان دهنده سطح مطلوب توانمندی روان شناختی و اجتماعی، اما ضعف نسبی در مهارت های فنی شهروندان است. تحلیل های استنباطی حاکی از آن است که توانمندسازی روان شناختی و اجتماعی به طور معناداری کاهش هزینه های نگهداری را پیش بینی می کنند و از این میان، حس تعلق محله ای قوی ترین عامل اثرگذار است. نتایج همچنین نقش میانجی رفتارهای حفاظتی داوطلبانه را تایید می کند. بر این اساس، سرمایه گذاری در تقویت هویت محله ای و آموزش های فنی غیررسمی، راهبردی موثر برای کاهش هزینه های نگهداری فضاهای سبز از طریق توانمندسازی شهروندان است. در پایان، پیشنهادهایی برای توسعه طرح و پژوهش های آتی ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

توانمندسازی شهروندان ، همیاران سبز محله ، فضای سبز ، حکمروایی مشارکتی ، رفتارهای حفاظتی داوطلبانه