تحلیل گفتمان تاریخ نگاری در کتاب های دانشگاهی تاریخ ایران ( از روایت سیاسی تا روایت تمدنی)
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 14
فایل این مقاله در 32 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JSAMT-29-57_003
تاریخ نمایه سازی: 22 مهر 1405
چکیده مقاله:
پژوهش حاضر با هدف تحلیل گفتمان تاریخ نگاری در کتاب های دانشگاهی تاریخ ایران و واکاوی گذار از گفتمان مسلط «تاریخ سیاسی» به «گفتمان تاریخ تمدنی» انجام شده است. با بهره گیری از رویکرد تلفیقی تحلیل گفتمان (مدل سه سطحی فرکلاف و رویکرد تاریخی ووداک) و با تکیه بر نظریه دگرگونی گفتمانی، ۲۰ عنوان کتاب از انتشارات سمت (۱۰ عنوان تاریخ عمومی و ۱۰ عنوان تاریخ فرهنگ و تمدن) طی دو دهه اخیر (۱۳۸۰-۱۴۰۳) به صورت هدفمند انتخاب و با استفاده از چک لیست ترکیبی (شامل شاخص های کمی و کیفی) تحلیل شدند. یافته های کمی نشان می دهد که میانگین درصد فصل های تمدنی در کتاب های تاریخ عمومی ۲۴.۳٪ و در کتاب های تاریخ فرهنگ و تمدن ۹۵.۷٪ است. در کتاب های تاریخ عمومی، میانگین درصد فصل های تمدنی از ۲۰.۸٪ در دهه ۱۳۸۰ به ۳۶.۱٪ در دهه ۱۳۹۰ افزایش یافته است که نشان دهنده «گذار تدریجی و ناقص» از گفتمان سیاسی به سوی گفتمان تمدنی است. یافته های کیفی نیز تفاوت معناداری در نقطه آغاز روایت، شخصیت های محوری و الگوهای تبیین علل در دو گونه کتاب را نشان می دهد. تحلیل ۴۳۹ مدخل از کتاب مآخذشناسی نیز موید غلبه نسبی گفتمان تمدنی (۵۸٪) در بدنه پژوهش های تاریخی معاصر را تایید می کند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
عباس رهبری
استادیار گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
