بررسی ارتباط سلامت روان و هوش هیجانی با فرسودگی شغلی در پرستاران بخش های روان و مراقبت های ویژه

زمینه و هدف: پرستاری در بخش های روان و مراقبت های ویژه به دلیل تنش های فراوان و مواجهه مداوم با بیماران بحرانی، حرفه ای چالش برانگیز است. این شرایط، پرستاران را در معرض خطر بالای فرسودگی شغلی قرار می دهد. در این میان، سلامت روان و هوش هیجانی به عنوان دو عامل کلیدی می توانند نقش موثری در کاهش فرسودگی و ارتقای کیفیت مراقبت داشته باشند. این مطالعه با هدف تعیین ارتباط سلامت روان و هوش هیجانی با فرسودگی شغلی پرستاران بخش های روان و مراقبت های ویژه انجام شد.                                                                                                                       روش کار: این مطالعه توصیفی- همبستگی به صورت مقطعی از مهر تا آذر سال ۱۳۹۹ با استفاده از روش سرشماری روی ۱۲۶ نفر از پرستاران بخش های روان و مراقبت های ویژه مراکز آموزشی- درمانی شهر اردبیل و بیمارستان ایثار انجام شد. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه ای چهار قسمتی شامل فرم اطلاعات فردی- اجتماعی و پرسشنامه های هوش هیجانی براد بری و گریوز، فرسودگی شغلی مسلش و سلامت عمومی گلدبرگ و هیلر بود. داده های جمع آوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS-۲۶ و با بهره گیری از روش های آمار توصیفی (فراوانی، میانگین و انحراف معیار) و استنباطی (آزمون تی، آنالیز واریانس یک طرفه و ضریب همبستگی پیرسون) تحلیل شدند. یافته ها: نتایج مطالعه نشان داد که بین فرسودگی شغلی و هوش هیجانی، رابطه مثبت و معناداری وجود داشت (۰/۰۰۵=, p۰/۲۴۷=r). از طرفی، بین فرسودگی شغلی و سلامت روان رابطه منفی و معناداری مشاهده شد (۰/۰۰۰۱=, p۰/۴۰۶-=r)،  بدین معنا که با افزایش سلامت روان، فرسودگی شغلی کاهش مییابد. علاوه بر این، هوش هیجانی با سلامت روان همبستگی مثبت و معناداری داشت. ۲۱۷/۰= r , p=۰/۰۱۵   نتیجه گیری: بر اساس نتایج، سلامت روان به طور معنیداری با کاهش فرسودگی شغلی پرستاران مرتبط بوده و نقش مهمی در کاهش فشارهای شغلی دارد. در حالی که، هوش هیجانی بالاتر لزوما منجربه کاهش فرسودگی شغلی نمی شود و در برخی شرایط کاری پرتنش، حتی ممکن است با فرسودگی بیشتر همراه باشد. این موضوع ممکن است به استفاده مکرر پرستاران فرسوده از مهارتهای هیجانی برای مقابله با فشارهای کاری، مربوط باشد. پیشنهاد میشود مداخلات سازمانی با هدف ارتقای سلامت روان و آموزش کاربردی مهارت های هیجانی، طراحی و اجرا گردد.

کلیدواژه ها:

Mental Health ، Emotional Intelligence ، Burnout ، Nurses ، Psychiatric Wards ، Intensive Care Units ، واژه های کلیدی: سلامت روان ، هوش هیجانی ، فرسودگی شغلی ، پرستاران ، بخش های روان و ویژه