گردشگری روستایی و توسعه محلی فراگیر در گوا، هند؛ ارزیابی چندبعدی آثار اقتصادی و اجتماعی

در این مقاله، با استفاده از نسخه بازنگری شده شاخص توسعه گردشگری روستایی (RTDI) اصلاح شده، آثار اقتصادی و اجتماعی گردشگری بر توسعه روستایی ۱۲ واحد اداری زیرناحیه ای(تالوکا) درایالت گوا درهند ارزیابی شد. در این مطالعه، با استفاده از داده های رسمی سال مالی ۲۴-۲۰۲۳م، امتیازهای ترکیبی در ابعاد سهم اقتصادی، تنوع بخشی بازار، گرایش روستایی و شمول اجتماعی بررسی و خطای روش شناختی در شاخص جانشین گرایش روستایی که در کاربردهای پیشین طبقه بندی نادرست تالوکاهای داخلی را به دنبال داشت اصلاح شد. همچنین، شکاف توسعه ای میان مناطق ساحلی و داخلی اندازه گیری و بررسی شد آیا رشد کلی گردشگری در سطح ایالت با پیامدهای فراگیر در سطح محلی همخوانی دارد. برای این منظور، مجموعه ای چندمنبعی از داده ها بر پایه هفت منبع رسمی دولتی جمع آوری شد: کتابچه راهنمای آماری ۲۴-۲۰۲۳م (جدول ۷۷)، ISED-۲۰۲۵، «مجموعه داده های گردشگری هند ۲۰۲۵»، و داده های MoSPI PLFS طی سال های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۵. در این پژوهش بعد گرایش روستایی در شاخص RTDI با استفاده از معکوس تراکم گردشگری مبتنی بر داده های مساحت سرشماری ۲۰۱۱م بازتعریف و جایگزین شاخص مبتنی بر نقطه برش میانه شد؛ شاخصی که پیش تر به اشتباه، برای تالوکاهای روستایی امتیاز صفر تولید می کرد. همچنین، برازش حداقل مربعات معمولی (OLS) همراه با گزارش کامل آزمون های تشخیصی و و سه الگوی وزن دهی منطبق با استانداردهای OECD، همراه با آزمون همخوانی رتبه ای کندال تاو به کار گرفته شد. تحلیل مولفه های اصلی (PCA) نیز برای شناسایی محورهای ساختاری تفاوت میان تالوکاها استفاده شد. بر اساس الگوی وزن دهی برابر (W۱)، تالوکای باردز با امتیاز RTDI برابر با ۵۸۴/۰ و به دلیل امتیاز اقتصادی غالب ۰۰۰/۱ رتبه نخست را کسب کرد. همچنین، سنگوم (با رتبه ۵، ۴۵۸/۰=RTDI) و ساتاری (رتبه ۶، ۴۳۱/۰= RTDI)، به ترتیب در شاخص های تنوع بخشی و گرایش روستایی پیشتاز بودند. مقدار کندال تاو میان الگوی W۱ و الگوی مبتنی بر اولویت روستایی W۳ برابر بود با ۰۶۱/۰- (۸۴۱/۰=P) که نشان می دهد رتبه بندی های مبتنی بر وزن دهی برابر و اولویت روستایی هم بستگی معناداری ندارند. همچنین، لگاریتم حجم گردشگران رابطه ای معنادار با RTDI نشان داد (۰۴۰/۰=b، ۰۱۰/۰=P، ۵۰۳/۰=R۲). تحلیل PCA نیز مولفه نخست (PC۱) را که ۶۶درصد واریانس را تبیین می کند، محور اصلی توسعه ساحلی-روستایی نشان داد. این پژوهش نخستین ارزیابی چندبعدی است از آثار گردشگری روستایی در سطح تالوکا در ایالت گوا و خطاهای پیش تر شناسایی نشده در مشخصات شاخص RTDI ودارای پیامدهای مستقیم در سیاستگذاری اصلاح شده است و نشان می دهد آمارهای تجمیعی در سطح ایالت به طور نظام مند دوگانگی توسعه ای میان مناطق ساحلی و داخلی را پنهان می کند؛ دوگانگی ای که تعیین می کند آیا گردشگری به پیامدهای فراگیر توسعه روستای می انجامد.

کلیدواژه ها:

تالوکاهای گوا ، تحلیل حساسیت OECD ، تراکم گردشگری ، توسعه فراگیر ، شاخص ترکیبی توسعه گردشگری روستایی (RTDI) ، کندال تاو ، گردشگری روستایی ، مناطق ساحلی-داخلی ، PCA