هزینه های فناوری، افزایش انرژی های تجدیدپذیر، نوآوری و انتشار دی اکسید کربن در آسیای مرکزی و جنوب قفقاز

در این مقاله، رابطه بین هزینه های فناوری، تولید انرژی های تجدیدپذیر، تحقیق و توسعه (R&D) و انتشار دی اکسید کربن (CO۲) در هشت کشور آسیای مرکزی و جنوب قفقاز طی دوره ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴م بررسی شده است. این پژوهش بر پایه ۲۰۰ مشاهده در قالب داده های پانلی متوازن انجام شد. برای تحلیل این داده ها، از الگوی خودبرازش با وقفه های توزیعی-میانگین گروهی تجمیع شده (ARDL-PMG) و حداقل مربعات معمولی کاملا اصلاح شده (FMOLS) استفاده شد. در این تحلیل، شاخص ترکیبی برای هزینه های فناوری همراه با متغیرهای تولید برق تجدیدپذیر، هزینه های تحقیق و توسعه، درجه بازبودن تجاری، تولید ناخالص داخلی (GDP) سرانه و شهرنشینی وارد مدل شد. شاخص ترکیبی برای هزینه های فناوری با بهره گیری از تحلیل مولفه های اصلی (PCA) و بر اساس هزینه های فناوری های خورشیدی و بادی ساخته شد. پیش از استنتاج نتایج، مجموعه ای از آزمون های تشخیصی جامع- شامل آزمون های ریشه واحد پانلی و ارزیابی هم انباشتگی- همچنین آزمون های متعدد برای بررسی وابستگی مقطعی، خودهم بستگی سریالی و ناهمسانی واریانس، به منظور تایید استواری و اعتبار مدل اجرا شد. نتایج نشان داد شاخص هزینه های فناوری اثر مثبت و معناداری دارد؛ بدین معنا که که کاهش هزینه فناوری های تجدیدپذیر با کاهش انتشار آلاینده ها همراه است. همچنین، تولید برق از منابع تجدیدپذیر در بلندمدت بر انتشار دی اکسید کربن اثر منفی و در خور توجهی دارد. در نتیجه، همسو با فرضیه جانشینی است. همچنین، افزایش هزینه های تحقیق و توسعه نیز به کاهش انتشار دی اکسید کربن کمک می کند. به طور کلی، یافته های پژوهش حاکی از آن است که افزایش بهره گیری از انرژی های تجدیدپذیر و تداوم کاهش هزینه های فناوری، ابزارهای سیاستی موثری برای کاهش انتشار آلاینده ها در این اقتصادهای در حال گذار است. ازاین رو، برای کاهش موثر انتشار دی اکسید کربن، اتخاذ سیاست هایی برای توسعه انرژی های تجدیدپذیر، تنوع بخشی به تجارت و تقویت نوآوری فناورانه ضروری است.

کلیدواژه ها:

الگوی برازش با وقفه های توزیعی-میانگین گروهی تجمعی شده (ARDL-PMG) ، انتشار دی اکسید کربن ، انرژی های تجدیدپذیر ، آسیای مرکزی ، جنوب قفقاز ، حداقل مربعات معمولی کاملا اصلاح شده (FMOLS) ، هزینه های فناوری