تحلیل ایزوویست محور تغییر نفوذپذیری دیداری مرز داخلی بالکن در واحدهای مسکونی آپارتمانی

طی سال های اخیر، در پروژه های مسکونی، تغییری در نحوه تعریف مرز میان فضای داخلی و بالکن و جایگزینی جداره های صلب با سطوح شفاف شیشه ای، به عنوان گرایشی رایج در طراحی مشاهده می شود؛ تغییری که می تواند نفوذپذیری بصری و الگوی میدان دید فضاهای داخلی را دگرگون سازد. بااین حال، این رویکرد طراحی اغلب بدون تحلیل کمی پیامدهای دیداری اتخاذ می شود و شواهد نظام مند درباره تاثیر آن بر ادراک فضایی موجود نیست. هدف پژوهش حاضر، ارزیابی اثر تغییر نفوذپذیری بصری جداره داخلی بالکن بر الگوی میدان دید در نقاط مکث فضای داخلی آپارتمان های معاصر، در شرایط ثبات هندسه و جانمایی بالکن در پلان است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه موردی بوده و با بهره گیری از شاخص های ایزوویست در چارچوب نحو فضا و نرم افزار دپس مپ انجام شده است.چهار نمونه مسکونی در وضعیت موجود و سناریوهای فرضی صلب سازی موضعی جداره داخلی بالکن با یکدیگر مقایسه شده اند. نتایج نشان می دهد که صلب سازی موضعی مرز داخلی بالکن عموما به کاهش نفوذپذیری بصری و بازآرایی مسیرهای دید می انجامد، اما شدت و الگوی این تغییرات یکنواخت نیست و به جایگاه دیداری نقاط مکث و نسبت فضایی آن ها با جداره مداخله پذیر وابسته است. همچنین یافته ها بیانگر آن است که کاهش دامنه دید با افزایش انسجام شکلی، خوانایی و پیوستگی مرزی میدان دید همراه می شود. در مجموع، نتایج پژوهش نشان می دهد که مرز داخلی بالکن عاملی موثر در سازمان دهی ادراک بصری فضاست و تصمیم گیری درباره شفافیت یا صلبیت آن باید به صورت موقعیت مند و مبتنی بر تحلیل دیداری انجام گیرد، نه به عنوان راه حلی یکنواخت در طراحی واحدهای مسکونی.

کلیدواژه ها:

فضای نیمه باز ، نفوذپذیری دیداری ، مسکن آپارتمانی معاصر ، ایزوویست ، نحو فضا