تحلیل قیاس ساختاری در بدنه آموزشی فضای تجربه محور برپایه خلاقیت

در دهه های اخیر، تحول در نظام آموزشی نیازمند بازنگری اساسی در ساختار کالبدی مدارس بوده و معماری به عنوان بستری برای یادگیری، نقش کلیدی در کیفیت آموزش ایفا می کند. مساله اصلی پژوهش حاضر، شکاف بین الگوهای طراحی سنتی مدارس ابتدایی ایران و رویکردهای نوین آموزشی است که بر خلاقیت، تعامل اجتماعی، انعطاف پذیری فضایی و تجربه محور بودن تاکید دارند. در حالی که ادبیات معاصر طراحی آموزشی مفاهیمی چون یادگیری مشارکتی و حذف سلسله مراتب فیزیکی را برجسته می سازد، بسیاری از مدارس کشور همچنان به ساختارهای کلاسیک وفادار مانده اند.این پژوهش با هدف تحلیل تطبیقی ساختار فضایی، خلاقیت و انعطاف پذیری عملکردی چهار مدرسه ی منتخب (نور مبین، فروغ مهر، جدگال و خسروانی) انجام شد. روش تحقیق کیفی–تطبیقی است و داده ها از طریق مشاهده میدانی، بررسی نقشه ها و اسناد طراحی، جداول تحلیل فضایی و تطبیق با چارچوب نظری معماری آموزشی گردآوری شد.نتایج نشان داد مدارس جدگال، نور مبین و فروغ مهر با عبور از ساختارهای خطی و بسته، فضاهایی پویا، تعاملی و یادگیری محور ایجاد کرده اند؛ در حالی که مدرسه خسروانی، علی رغم هماهنگی با اقلیم، همچنان ساختاری درون گرا و محدود دارد. نوآوری این پژوهش در ارائه مدلی مفهومی و ترکیبی برای تحلیل مدارس با رویکرد کالبدی–اجتماعی است که می تواند مبنایی برای طراحی مدارس آینده در ایران فراهم آورد

کلیدواژه ها:

فضای خلاق ، ذهن خلاق ، محیط آموزش ، کودک.