اثربخشی درمان روان نمایشگری در ادراک تصویر بدن و ترس از ارزیابی منفی در نوجوانان مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن

سابقه و هدف: اختلال بدریخت انگاری بدن، به دلیل ماهیت ناتوان کننده، آثار نامطلوب فردی و اجتماعی، نرخ افزایشی آمارهای شیوع به همراه تغییرات فرهنگی مبتنیبر تمرکز بیشتر بر بدن در جمعیت نوجوان، مورد توجه است. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان روان نمایشگری در ادراک تصویر بدن و ترس از ارزیابی منفی در نوجوانان مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن انجام شد. مواد و روش ها: پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون و پیگیری سه ماهه با گروه کنترل بود. جامعه آماری تمام نوجوانان دبیرستانی شهر اصفهان در سال ۱۴۰۳ بودند که تعداد ۳۶ نفر از آن ها، که با پرسش نامه نگرانی از بدشکلی بدن (DCQ) با نمره برش ۵۰ درصدی مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن تشخیص گذاری شدند، به صورت هدفمند انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه هجده نفر) قرار گرفتند. به منظور ارزیابی ادراک تصویر بدن، از پرسش نامه BICI و برای ترس از ارزیابی منفی از پرسش نامه FNES-B استفاده شد. گروه آزمایش ده جلسه نود دقیقه ای درمان روان نمایشگری به فراوانی یک جلسه در هفته دریافت کرد. داده ها با استفاده از روش تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بون فرونی تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد اثربخشی روان نمایشگری در ادراک تصویر بدن و ترس از ارزیابی منفی در نوجوانان مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن معنادار (۰/۰۵P<) و اندازه اثر هریک از متغییرها به ترتیب ۶۶/۱ و ۶۱/۶ درصد بود که این تاثیرات در مرحله پیگیری پایدار ماند. نتیجه گیری: نتایج حاکی از آن بود که درمان روان نمایشگری به دلیل اصول خودانگیختگی، خلاقیت و بازآفرینی اصلاحی تجربیات عملی، در ادراک تصویر بدنی و ترس از ارزیابی منفی در نوجوانان مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن موثر است. لذا، استفاده از این رویکرد در این گروه از نوجوانان پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

Adolescent ، Body image perception ، Body dysmorphic disorder ، Fear of negative evaluation ، Psychodrama therapy ، درمان روان نمایشگری ، ادراک تصویر بدن ، ترس از ارزیابی منفی ، اختلال بدریخت انگاری بدن ، نوجوان