بررسی نقش چرخه عمر شرکت و درماندگی مالی در تعیین استراتژی های تجدید ساختار مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

شرکت ها در مراحل مختلف چرخه عمر خود در معرض فشارهای مالی قرار گیرند که آن ها را ناگزیر به بازنگری در ساختار مالی می سازد. هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر درماندگی مالی بر انتخاب استراتژی های تجدید ساختار مالی و نقش تعدیل گر چرخه عمر شرکت در این رابطه است. برای این منظور، اطلاعات ۱۳۵ شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۱ بررسی شد. به منظور آزمون فرضیه های پژوهش، از دو مدل رگرسیون لجستیک پانل استفاده شد. نتایج حاصل از آزمون فرضیه ها نشان داد درماندگی مالی به طور معنی داری با انتخاب نوع استراتژی تجدید ساختار مالی مرتبط است؛ به گونه ای که احتمال استفاده از استراتژی های تجدید ساختار مالی از طریق حقوق صاحبان سهام منفی و از طریق بدهی مثبت است. یافته ها نشان می دهد اگرچه اثر تعدیلی چرخه عمر شرکت از نظر آماری معنادار نیست، اما شرکت ها در تمامی مراحل چرخه عمر، ترجیح غالب به استفاده از تجدید ساختار مبتنی بر بدهی دارند. این الگوی رفتاری را می توان در چارچوب ویژگی های نهادی و مالی اقتصاد ایران تبیین کرد؛ به ویژه ساختار بانک محور تامین مالی، محدودیت های بازار سرمایه، ضعف ابزارهای تامین مالی مبتنی بر حقوق صاحبان سهام و فشارهای نقدینگی، که انعطاف پذیری شرکت ها را در استفاده از استراتژی های مبتنی بر سهام در تمامی مراحل چرخه عمر کاهش داده است. یافته ها نشان می دهد تصمیمات تجدید ساختار مالی شرکت های ایرانی بیش از آن که تابع الگوهای کلاسیک چرخه عمر شرکت باشد، تحت تاثیر محدودیت های نهادی و شرایط کلان اقتصادی قرار دارد؛ امری که تعمیم مستقیم شواهد کشورهای توسعه یافته به بستر اقتصاد ایران را با تردید مواجه می سازد.

کلیدواژه ها:

درماندگی مالی ، تجدید ساختار مالی ، چرخه عمر شرکت ، رگرسیون لجستیک