بررسی اثربخشی سامانه تعاملی هوشمند والد-درمانگر برای درمان شناختی رفتاری اضطراب کودکان

مقدمه: اختلال های اضطرابی دوران کودکی از شایع ترین اختلالات روان شناختی هستند که می توانند روند طبیعی رشد را تحت تاثیر منفی قرار دهند. در این مقاله، یک سامانه تعاملی هوشمند باهدف کاهش اضطراب کودکان و بر پایه اجرای درمان شناختی رفتاری توسط والدین ارائه شده است. مواد و روش کار: پس از طراحی سامانه، روایی آن با استفاده از روش های آماری بررسی شد؛ به این منظور، CVR  (نسبت روایی محتوا) برای سنجش ضرورت هر گویه بر اساس نظر متخصصان و CVI (شاخص روایی محتوا) برای ارزیابی وضوح، سادگی و تناسب گویه ها محاسبه شد. نتایج نشان داد که مقیاس حاضر از شاخص روایی و محتوایی بالایی برخوردار بوده و گویه ها از نظر ضرورت، وضوح، سادگی و تناسب با اهداف پژوهش معتبر هستند. این مداخله بر روی ۶۶ کودک مبتلا به اختلال های اضطرابی که سطح اضطراب آن ها در محدوده خفیف تا متوسط قرار داشت، اجرا گردید. یافته ها: نتایج نشان داد کودکان گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل در هر دو مرحله پس از درمان و پیگیری، کاهش معناداری در سطح اضطراب تجربه کردند. سایر متغیرها نظیر سطح تحصیلات والدین، تعداد فرزندان خانواده، سن و جنس کودکان تفاوت معناداری در نتایج درمان ایجاد نکردند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه اضطراب کودکان اسپنس و مصاحبه ساختاریافته بالینی بود. نتیجه گیری: در فرایند مداخله این روش درمانی، کودک به تدریج با موقعیت های تنش زا مواجه می شود و والدین مجری درمان در محیط واقعی زندگی، افکار کودک را موردبررسی و به چالش می کشند. این فرایند به آگاهی کودک از خطاهای شناختی خود مانند بیش برآورد خطر یا دست کم گرفتن توانمندی هایش در غلبه بر موقعیت کمک می کند. همچنین آموزش مهارت های حل مسئله، توانایی کودک را در مواجهه با مشکلات واقعی زندگی افزایش داده و موجب کاهش اضطراب می گردد. باتوجه به گسترش استفاده از تلفن های هوشمند، بهره گیری از یک سامانه تعاملی آنلاین علاوه بر افزایش دسترسی کودکان نیازمند به خدمات درمانی، امکان دسترسی آسان تر به کاربرگ های درمانی را فراهم کرده و می تواند انگیزه و مشارکت کودکان در فرایند درمان را افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

Childhood anxiety disorder ، Cognitive behavioral therapy ، intelligent interactive system ، Electronic health ، اختلال اضطراب کودکی ، رفتار درمانی شناختی ، سامانه تعاملی هوشمند ، سلامت الکترونیک