پهنه بندی مکانی برای جانمایی سکونتگاه جاودان (آرامستان جدید) در حریم شهر بجنورد

مکان­یابی آرامستان جدید در حریم شهر بجنورد، نیازمند ارزیابی دقیق شرایط محیطی و موقعیتی اراضی است. در این راستا، ابتدا ماهیت توسعه شهری بجنورد و محدودیت های طبیعی پیرامون آن مدنظر قرارگرفت تا چارچوبی جامع برای تحلیل فراهم­شود. شاخص های تحقیق براساس مطالعات کاربردی پیشین و مقررات و آیین نامه های بهداشتی جاری با استفاده از سیستم اطلاعات مکانی، استانداردسازی و ترکیب شده اند. شاخص های موثر در ارزیابی، در دو دسته «شاخص های موقعیت» (فاصله از شهر، جهت باد غالب، دسترسی، کاربری اراضی و جهت توسعه شهر) و «شاخص های مکان» (جنس و مکانیک خاک، آب سطحی، توسعه آتی، عمق آب های زیرزمینی و زمین شناسی) طبقه بندی شده و به صورت لایه های اطلاعات مکانی در سیستم اطلاعات جغرافیایی مورد تحلیل قرارگرفته اند. تلفیق این لایه ها امکان شناسایی پهنه های مطلوب، در پنج رده اصلی را فراهم نموده است. همچنین نتایج حاصل از وزن دهی یکسان و روش AHP مورد مقایسه قرارگرفت که نشان دهنده بهبود دقت و انسجام پهنه بندی در روش AHP است به نحوی که به­ترتیب ۳۴ و ۲۶.۵ درصد از اراضی مورد مطالعه، در پهنه های عالی (مطلوب) و مناسب (با احتساب ضریب اهمیت شاخص ها) قرارمی گیرند که در پهنه بندی اشاره شده، پهنه شمالی و شمال­شرقی حائز شرایط بررسی بیشتر با توجه به «جهت توسعه آتی» شهر و «جهت باد غالب»، برای جانمایی آرامستان هستند. این رده بندی به تصمیم گیرندگان کمک می کند تا قابلیت های هر پهنه را نه تنها از نظر فنی، بلکه از منظر پیامدهای زیست محیطی و توسعه ای نیز مقایسه­کنند. دستاورد اصلی پژوهش، تولید نقشه پهنه بندی مکانی است؛ نقشه ای که می تواند پایه ای عملی برای تصمیم گیری مدیران شهری و هدایت فرایند انتخاب اراضی مناسب تر جهت جانمایی سکونتگاه جاودان یا آرامستان جدید شهر باشد.

کلیدواژه ها:

آرامستان ، جانمایی ، پهنه مطلوب ، بجنورد