بررسی عوامل پیدایش کیش شخصیت در نظام های توتالیتر

برخی از رهبران نظام های توتالیتر صاحب کیش شخصیت بودند و از نگاه طرفداران خود، جایگاهی شبه خدایی داشتند. به عبارت دقیق تر، تصور می شد که از هرگونه خطا و اشتباه مصون اند، از قابلیت هایی فرا انسانی برخوردارند و تمام قابلیت ها و فضایل بشری در وجود آنان نهادینه شده است. هیتلر، استالین، مائو، کیم ایل سونگ و کیم ایل جونگ نمونه بارز این رهبران به شمار می روند. این پژوهش به روش توصیفی- تحلیلی- استنتاجی و با رویکرد تاریخی، درصدد پاسخ گویی به این پرسش است: عوامل پیدایش کیش شخصیت در نظام های توتالیتر چه بود و چرا رهبران این نظام ها جایگاهی شبه خدایی به دست آوردند؟ یافته های پژوهش نشان می دهد فقدان پیشینه دموکراسی در کشورهای توتالیتر که مانع مشارکت و ممارست سیاسی شده و از بلوغ سیاسی مردم جلوگیری کرده بود، قابلیت ها و کاریزمای رهبران توتالیتر، تظاهر آنان به ساده زیستی و دوری گزیدن از عامه مردم که تصویری رازگونه از آنان به وجود آورد، مهم ترین عوامل پیدایش کیش شخصیت بودند. این عوامل در سایه تبلیغات گسترده و هدفمند حکومتی، به نهایت کارآمدی دست پیدا کردند و برای مردمی که درک کافی از سیاست نداشتند و قرن ها زیست سیاسی عاری از کنشگری فعال را تجربه کرده بودند، تصویری خداگونه و آرمانی از رهبران توتالیتر به وجود آورد.

کلیدواژه ها:

توتالیتاریسم ، کیش شخصیت ، هیتلر ، استالین ، کیم ایل سونگ ، کیم جونگ ایل