پارادایم مغز-همراه؛ دستیاری هوشمند با بهره گیری از حواس پنج گانه و داده های عصبی

پارادایم «مغز-همراه» به عنوان چارچوبی نوین برای طراحی دستیار هوش مصنوعی چندحسی متصل به مغز معرفی می شود. دستیارهای هوشمند موجود عمدتا به تعاملات متنی یا صوتی محدود هستند و درک کاملی از کاربر و محیط اطراف او ندارند. این پژوهش با هدف پر کردن این خلا، چارچوبی یکپارچه ارائه می دهد که در آن یک عامل هوش مصنوعی به طور هم زمان از حواس پنج گانه انسانی (بینایی، شنوایی، لامسه، بویایی و چشایی) و داده های عصبی (ثبت شده توسط EEG، fNIRS و fMRI) برای درک جامع از کاربر و محیط بهره می برد. روش پژوهش، مرور نظام مند و مدل سازی معماری مبتنی بر ۱۵ منبع معتبر از پایگاه های علمی بین المللی است. یافته ها نشان می دهند که سیستم های حسی مصنوعی زیرساخت لازم برای شبیه سازی هر یک از پنج حس را فراهم کرده اند و مدل های چندحسی جهان نما امکان یکپارچه سازی آن ها را در فضای معنایی مشترک فراهم می آورند. همچنین، رمزگشایی غیرتهاجمی مغز با مدل های زبانی بزرگ نشان داده است که سیگنال های عصبی را می توان با مدل های چندوجهی هم تراز کرد و به عنوان ورودی های معنایی به کار گرفت. عوامل هوشمند جسم یافته و معماری های الهام گرفته از علوم اعصاب نیز مسیر را برای ایجاد دستیارانی که می توانند در محیط فیزیکی تعامل کرده و با کاربر گفت وگو کنند، هموار کرده اند. بر اساس یافته ها، معماری پنج لایه ای دستیار هوشمند مغز-همراه شامل لایه های دریافت داده (حسگرهای پنج گانه و عصبی)، پردازش چندحسی (یادگیری عمیق)، هسته شناختی (مدل زبانی بزرگ چندوجهی)، دستیابی به اطلاعات (جستجوی اینترنتی و تولید افزوده بازیابی)، و خروجی تعاملی (تولید گفتار طبیعی) تدوین شد. هم راستایی عصبی در تعاملات چندحسی قابل اندازه گیری است و می تواند به بهبود عملکرد دستیار کمک کند. نتیجه گیری: پارادایم مغز-همراه اولین چارچوب یکپارچه برای دستیاری هوشمند است که حواس پنج گانه، داده های عصبی و جستجوی اینترنتی را تلفیق می کند و با وجود چالش های فنی، روش شناختی و اخلاقی، مولفه های اصلی آن در ادبیات علمی موجود است و زمان تلفیق آن ها فرا رسیده است. این پژوهش گام نخست در تدوین چارچوب نظری این تحول بزرگ محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

دستیار هوشمند ، حواس پنج گانه ، داده های عصبی ، رمزگشایی مغز ، پارادایم مغز-همراه