پیامدهای عضویت جمهوری اسلامی ایران در بریکس؛ رویکردی آینده پژوهی

هدف: بریکس یک سازمان بین دولتی و متشکل از قدرت های نوظهور اقتصادی است که پیامدهای استراتژیکی در عرصه نظام بین الملل ایجاد کرده است. مقاله حاضر از منظر آینده پژوهی به بررسی پیامدهای عضویت ایران در نهاد بریکس پرداخته است که شامل دو محور اصلی است: ۱) بررسی دستاوردهای عضویت ایران در بریکس و ۲) معایب عضویت ایران در بریکس. روش مقاله: روش مقاله حاضر توصیفی-تحلیلی است. داده ها ابتدا گردآوری شده و سپس توصیف شده و در نهایت تحلیل ارائه داده شده است.یافته ها: گشایش در تعاملات اقتصادی، افزایش مشروعیت بین المللی، کاهش نسبی انزوای ژئوپلیتیکی ایران، حضور موثر در شکل گیری نظم «جنوب جهانی» در عرصه علم و فناوری و تمایل به تشکیل نوعی بازدارندگی دفاعی میان اعضای بریکس از جمله دستاوردهای متصور این ائتلاف برای ایران در آینده بلندمدت است. از سوی دیگر، شکاف قدرت میان اعضا، ضعف ساختار نهادی بریکس، منافع واگرا و تضادهای منطقه ای (از جمله روابط با عربستان و مصر) و نیز نبود انسجام در اهداف راهبردی، می تواند ایران را در موقعیتی نامتوازن و آسیب پذیر قرار دهد. افزون بر آن، تعمیق فاصله با غرب ممکن است منجر به تحریم های بیشتر و کاهش ظرفیت مانور در سیاست خارجی شود.نتیجه گیری: نگاه بلندمدت برآمده از آینده پژوهی نشان می دهد بدون اصلاح در ساختارهای داخلی، دیپلماسی منطقه ای و مناسبات مالی بین المللی، بهره برداری ایران از مزایای بریکس محدود باقی خواهد ماند. سناریوهای آینده پژوهانه تاکید دارد که موفقیت در این مسیر مستلزم راهبردی هوشمندانه، انعطاف پذیر و چندوجهی است.

کلیدواژه ها:

بریکس ، ایران ، آینده پژوهی ، نظم چندقطبی ، ائتلاف نوظهور