مقایسه فضایی غلظت آلاینده های ترافیکی هوا (TRAPs) در پیاده راه و مسیر خودرویی

مقدمه: آلودگی هوا ناشی از ترافیک به عنوان چالشی جدی در حوزه محیط زیست و سلامت مطرح است. هدف این پژوهش مقایسه فضایی غلظت آلاینده های هوا در پیاده راه و مسیر خودرویی مجاور به منظور ارزیابی عملکرد پروژه تبدیل سبزه میدان به پیاده راه در شهر زنجان است. با توجه به فقدان داده های پیش از اجرا به عنوان مهمترین محدودیت پژوهش، این مطالعه بر پایش و مقایسه فضایی غلظت آلاینده ها در پیاده راه نسبت به مسیر خودرویی متمرکز شد.روش تحقیق: نمونه برداری از آلاینده های هوا (SO۲، NO۲، O۳ و PM۱۰) در سه فصل تابستان، پاییز و زمستان؛ در روزهای مختلف هفته و در دو نوبت صبح و عصر انجام شد. تعداد ۳۰ ایستگاه در محدوده پیاده راه و امتداد مسیر ماشین رو انتخاب تا اثر حذف تردد خودروها در منطقه ای با کاربری یکسان، جهت و موقعیت مشابه مورد مقایسه فضایی قرار گیرد.نتایج و بحث: نتایج نشان داد احداث پیاده راه تاثیر محسوسی بر کاهش غلظت آلاینده های هوا نداشته و برای آلاینده ازن، حتی افزایش مقادیر در فصل تابستان در منطقه پیاده راه مشاهده شد. غلظت آلاینده ها در روزهای مختلف هفته و بازه زمانی صبح و عصر رفتار متفاوتی نشان می دهد. با این وجود در اکثر موارد استانداردهای ملی، حفاظت محیط زیست آمریکا و سازمان جهانی بهداشت رعایت شده است. نتیجه گیری: نتایج نشان داد پیاده راه سازی زمانی می تواند به بهبود کیفیت هوا منجر شود که به عنوان بخشی از یک بسته سیاستی جامع شامل کنترل ترافیک، مدیریت منابع پیرامونی و درک فرآیندهای شیمیایی آلاینده ها اجرا شود. پیاده راه سبزه میدان زنجان کارکرد اجتماعی و کالبدی خود را ایفا کرده است ولی در حوزه محیط زیستی دستاورد مورد پذیرشی نداشته است.

کلیدواژه ها:

پیاده راه ، آلودگی هوا ، نمونه برداری ، سبزه میدان ، زنجان