تاثیر طراحی بازشوهای فضاهای اقامت دانشجویی بر کیفیت زندگی دانشجویان (مطالعه موردی : خوابگاه حضرت خدیجه(س) دانشگاه ملایر)

هدف : کیفیت فضاهای خوابگاهی نقش مهمی در رضایتمندی دانشجویان دارد و بازشوها و الگوهای مشبک سازی علاوه بر نورگیری و تهویه، می توانند بر امنیت، حریم خصوصی، دید و منظر، ارتباط با طبیعت و آرامش روانی دانشجویان اثرگذار باشند. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر شناسایی و مقایسه انواع بازشوها و تعیین مطلوب ترین الگوهای بازشو، مشبک و پوشش گیاهی برای ارتقای کیفیت زندگی و افزایش رضایت دانشجویان در محیط خوابگاه های دانشجویی بود. روش تحقیق :در این پژوهش ابعاد اتاق خوابگاهی مورد بررسی ۴×۴ و ارتفاع آن ۳ متر با بازشوی اصلی ۱.۸×۱.۵ متر بود که به منظور سنجش تاثیر بازشوها، ۸ مدل بازشو با مساحت های برابر (به جز یک مورد)، ۳ نوع مشبک و حالت های مختلف گیاهان در قالب ۷۲ تصویر شبیه سازیشده توسط ۴۰ دانشجوی ساکن خوابگاه ارزیابی شد. متغیرهای وابسته تحقیق حاضر، شاخص های کیفیت زندگی شامل نورگیری، دید و منظر، ارتباط با طبیعت، مشرفیت و رضایتمندی تعیین شد. به منظور مقایسه میانگین متغیرهای مورد بررسی از آزمون کروسکال-والیس (آزمون های تعقیبی) و گراف های آماری بهره گرفته شد.نتایج و بحث : نتایج آزمون های مقایسه میانگین (کروسکال-والیس) گویای تفاوت معنی دار کیفیت زندگی (زیر شاخص های آن) به هنگام تغییر نوع بازشو، اختصاص مشبک (در انواع و ابعاد گوناگون) و پوشش گیاهی روی بازشوها داشت و نشانگر آن است که متغیرهای مستقل دستکاری و شبیه سازی شده در تحقیق حاضر (در صورت تدقیق بیشتر در مطالعات آتی) از متغیرهای تاثیرگذار در طراحی بازشوی اقامتگاه های دانشجویی می باشد.نتیجه گیری : نتایج به طور کلی گویای آن بود که ابعاد بازشو و بزرگتر شدن آن موثرترین مولفه به لحاظ رضایتمندی از نظر دانشجویان تلقی شده است و توصیه می گردد که با رعایت ملاحظات اقلیمی، مشرفیت و ایمنی، باز شوهای بزرگتری که قاب های طبیعی و مناظر ایده آل تری را (از داخل فضا) رقم می زنند مد نظر طراحان قرار گیرد. همچنین در طراحی بازشوی اقامتگاه های دانشجویی، استفاده از نعل درگاه محدب و اجرای دیوار مشبک با حفره های کوچک مربعی یا صلیبی که از پایین تا نیمه پنجره (به جای پوشش کل پنجره با دیوار مشبک) را می پوشاند همراه با الحاق گیاهان آویز یا گلدان های گل به الگوی مشبک که ضمن طبیعت گرایی، دید از داخل به خارج را زیاد محدود نکرده و همزمان مشرفیت را کنترل و نور مناسب را به داخل فضا هدایت می کند از نتایج و پیشنهادات پژوهش حاضر به دست اندرکاران طراحی اقامتگاه های دانشجویی می باشد.

کلیدواژه ها:

خوابگاه دانشجویی ، باز شوها ، دیوار مشبک ، پوشش گیاهی ، کیفیت زندگی