گردهمایی حج، نماد و نشانه حقوق همبستگی از نسل سوم حقوق بشر

حج به عنوان عبادتی با اثری سیاسی به دلیل ماهیت و امکان اثربخشی آن در بعد و سطح جهانی را می­توانیم از مصادیق حقوق همبستگی بدانیم که در نسل یا طبقه سوم حقوق بشر مطرح می­گردد. این حقوق معروف به حقوق جمعی و متعلق به فرد اما در قالب یک جامعه است. حقوقی همچون حق بر صلح هم در معنی و مفهوم منفی آن که نبود و عدم جنگ است و هم در مفهوم مثبت آن که همکاری و تعامل میان ملت­ها و دولت­ها است، حق بر توسعه، حق تعیین سرنوشت و حق بر برخورداری از محیط زیست سالم از مرزهای ملی و قلمروها می­گذرد و بیانگر همبستگی و اتحاد میان انسان­ها است. بانگاه به الزامات و رفتارهای مدنظر دینی، حج به مثابه نمادی از حقوق همبستگی متبلور می­شود. چرا که هم در آن رضایت فردی شرکت کننده در این مناسک که از خاصیت­ها و ویژگی­های آن، حرکت در امتداد هم و در راستای جمع است تحقق می­یابد و هم اتحاد و یکدلی گروه­های انسانی فارغ از مرزهای تصنعی ایجاد شده ملی و ویژگی­های فردی انسان­ها و آن مواردی که خارج از اراده افراد شکل گرفته است همچون قومیت­ها، جایگاه­ها و گرایش­های مختلف به منصه ظهور می­رسد. با مطالعه و تمرکز بر مولفه­های حقوق همبستگی و مداقه بر ظرفیت­ها و کارکرد مراسم حج، ارتباط بین آنها نشان داده شد و لزوم برخورداری از دیپلماسی فعال برای همراهی کشورهای مسلمان جهت بهره­گیری از ظرفیت بسیار بالای حج در راه رسیدن به اتحادی فراتر از جهان اسلام درسطح جهانی مورد اشاره قرار گرفت.

کلیدواژه ها:

Hajj ، Human Rights ، Solidarity Rights ، The Right To Religious Tourism ، The Right To Perform Religious Rites And Ceremonies. ، حج ، حقوق بشر ، حقوق همبستگی ، حق بر گردشگری مذهبی ، حق بر اجرای مناسک و مراسم مذهبی.