بررسی دلالت های معنایی ازدواج دختران مجرد بندر امام خمینی

هدف اصلی این پژوهش، مطالعه دلالت های معنایی ازدواج (معانی ذهنی و برساخت های فرهنگی دختران جوان از پدیده ازدواج) در بندر امام خمینی است. این شهر به عنوان بزرگ ترین منطقه ویژه اقتصادی بندری کشور با بافت کارگری، نرخ مهاجر پذیری بالا و تنوع قومی، بستر مناسبی را برای مطالعه تغییر معانی ازدواج در بافت محلی فراهم می کند. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی توصیفی انجام شده است. با نمونه گیری هدفمند و قاعده اشباع، ۱۷ دختر مجرد از این شهر در بازه زمانی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ مورد مصاحبه عمیق قرار گرفتند. داده ها با رویکرد هفت مرحله ای کلایزی تحلیل شدند. در تعریف دختران از ازدواج، پنج مقوله استخراج گردید: ازدواج به مثابه عامل پیوند اجتماعی، ازدواج به مثابه نیاز بنیادین، ازدواج هدفمند، ازدواج به مثابه پاسخ مثبت به عرف و دین و بدبینی نسبت به ازدواج. تعداد نه مضمون فرعی محدودکننده و نه مضمون فرعی تسهیل کننده نیز شناسایی شد. یافته ها در چارچوب مفهوم «آنومی» دورکیم تفسیر شدند: ساختارهای سنتی حمایت گر کارکرد خود را از دست داده اند، اما هنوز جایگزین های مدرن زمینه ازدواج مطمئن را فراهم نکرده اند. در مجموع، دختران این شهر در فضایی از تناقض معنایی میان «تمایل به ازدواج» و «هراس از آن» زیست می کنند که حاصل تعامل محدودیت های ساختاری (اقتصاد، مسکن، و اشتغال) و بازتولید فرهنگی (هراس از طلاق، نظارت خانواده، و مشروعیت مجردی) است.

کلیدواژه ها:

ازدواج ، دختران ، پدیدارشناسی ، بندر امام خمینی ، محدودکننده ها