طراحی الگوی معلم تحول آفرین در عصر هوش مصنوعی مولد با تاکید بر شایستگی های آینده محور

ظهور و گسترش هوش مصنوعی مولد، بسیاری از ابعاد نظام تعلیم وتربیت و به ویژه نقش و شایستگی های حرفه ای معلمان را با تحولات بنیادین مواجه ساخته است. در چنین شرایطی، معلم دیگر صرفا انتقال دهنده دانش و محتوای آموزشی نیست، بلکه باید به عنوان طراح تجربه یادگیری، تسهیلگر تفکر، هدایتگر استفاده مسئولانه از فناوری و عامل تحول در فرایند یاددهی یادگیری ایفای نقش کند. پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی معلم تحول آفرین در عصر هوش مصنوعی مولد با تاکید بر شایستگی های آینده محور انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر تحلیل اسنادی است. داده های پژوهش از طریق مطالعه منابع علمی، اسناد، مطالعات پژوهشی و ادبیات مرتبط با هوش مصنوعی مولد، شایستگی های معلم، تحول نقش معلم و مهارت های آینده محور گردآوری و با روش تحلیل محتوای کیفی مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها نشان داد که الگوی معلم تحول آفرین از مجموعه ای از شایستگی های به هم پیوسته شامل سواد هوش مصنوعی و دیجیتال، تفکر انتقادی، خلاقیت و نوآوری، حل مسئله و تصمیم گیری حرفه ای، طراحی یادگیری شخصی سازی شده، یادگیری مادام العمر، انعطاف پذیری و سازگاری، شایستگی اخلاقی و مسئولیت پذیری، و مهارت های ارتباطی و عاطفی تشکیل می شود. همچنین مشخص شد که اثربخشی هوش مصنوعی در آموزش زمانی افزایش می یابد که فناوری در تعامل با قضاوت حرفه ای، هویت انسانی و اهداف تربیتی معلم قرار گیرد. بر اساس یافته ها، معلم تحول آفرین نه جایگزین هوش مصنوعی، بلکه راهبری انسانی و حرفه ای برای بهره گیری هدفمند، انتقادی، خلاقانه و اخلاقی از هوش مصنوعی است. بنابراین، توسعه حرفه ای معلمان در عصر هوش مصنوعی باید از آموزش صرف مهارت های فنی فراتر رفته و پرورش مجموعه ای جامع از شایستگی های فناورانه، شناختی، آموزشی، اخلاقی و انسانی را دربرگیرد.کلمات کلیدی: معلم تحول آفرین، هوش مصنوعی مولد، شایستگی های آینده محور، شایستگی حرفه ای معلم، سواد هوش مصنوعی، تحول آموزشی، یادگیری شخصی سازی شده.