طراحی الگوی توسعه گردشگری هوشمند در مناطق روستایی ایران

توسعه گردشگری روستایی هوشمند، با بهره گیری از فناوری های دیجیتال، رویکردی نوین برای رونق اقتصادی و پایداری فرهنگی جوامع محلی است. این پژوهش، با هدف طراحی مدل توسعه گردشگری هوشمند در مناطق روستایی ایران، با رویکرد کیفی و روش داده بنیاد انجام شده است. مبانی نظری و پیشینه داخلی و خارجی پژوهش در حوزه توسعه گردشگری روستایی هوشمند با روش اسنادی و مطالعات کتابخانه ای مورد بررسی جامع قرار گرفته است. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۳۱ تن از کارشناسان و مدیران ارشد سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، کارشناسان فناوری اطلاعات در سازمان فرهنگ و ارشاد اسلامی، صاحب نظران دانشگاهی (اعضای هیئت علمی در حوزه های فناوری اطلاعات و ارتباطات، مدیریت گردشگری، توسعه روستایی) گردآوری و با روش اشتراوس و کوربین تحلیل شده است. یافته ها نشان می دهد که عوامل علی شامل عوامل زیرساختی و فناورانه، عوامل اقتصادی مالی، عوامل اجتماعی فرهنگی و عوامل محیطی اکولوژیک، عوامل مداخله گر شامل عوامل زیرساختی فنی، عوامل سیاسی حکمرانی، عوامل انسانی، عوامل زمینه ای شامل عوامل تاریخی و عوامل نهادی حقوقی، پدیده محوری شامل توسعه گردشگری روستایی هوشمند، راهبردها شامل ایجاد زیرساخت دیجیتال یکپارچه و هوشمند، توسعه پلتفرم دیجیتال یکپارچه گردشگری روستایی، بازاریابی و برندسازی هوشمند و داده محور، توانمندسازی جامعه محلی و توسعه کسب وکارهای کوچک، پیامدها شامل عوامل ژئوپلیتیک و امنیتی، عوامل اکولوژیک تکنولوژیک، عوامل روان شناختی و ادراکی است. موفقیت این مدل در گرو تعامل هم زمان عوامل زیرساختی، اقتصادی، اجتماعی فرهنگی و زیست محیطی است. مدل پیشنهادی، با تلفیق راهبردهای فنی و انسانی، نه تنها به توسعه پایدار گردشگری روستایی می انجامد، بلکه موجب تقویت اقتصاد محلی، حفظ میراث فرهنگی و ارتقای کیفیت زندگی جامعه میزبان می شود. سیاست گذاران و برنامه ریزان می توانند این مدل را به عنوان چارچوبی راهبردی برای تحقق گردشگری روستایی هوشمند و پایدار به کار گیرند.

کلیدواژه ها:

توسعه ، گردشگری هوشمند ، مناطق روستایی