شناسایی و رتبه بندی محرک های تحول دیجیتال در سیستم های حسابداری با روش دلفی و AHP

تحول دیجیتال یکی از مهم ترین پدیده های تاثیرگذار بر حرفه حسابداری در عصر حاضر است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و رتبه بندی محرک های تحول دیجیتال در سیستم های حسابداری با استفاده از روش ترکیبی دلفی و فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) انجام شده است. این مطالعه از نوع کاربردی و با رویکرد توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری شامل خبرگان حوزه های حسابداری، سیستم های اطلاعاتی حسابداری، فناوری اطلاعات و مدیریت مالی در شهر شیراز است که ۱۵ نفر به صورت هدفمند انتخاب شدند. ابتدا با مرور نظام مند ادبیات، محرک های اولیه در پنج بعد اصلی (فناوری محور، سازمانی و مدیریتی، منابع انسانی، قانونی و مقرراتی، و محیطی و خارجی) شناسایی شدند. سپس با اجرای چهار دور روش دلفی، ۱۵ محرک نهایی مورد اجماع قرار گرفت (ضریب هماهنگی کندال نهایی ۰٫۸۳۲). در مرحله نهایی، با استفاده از تکنیک AHP، وزن دهی و اولویت بندی محرک ها انجام شد. نتایج نشان داد که عوامل فناوری محور با وزن ۲۱٫۷۳٪ مهم ترین بعد هستند. در سطح محرک های فرعی نیز «هوش مصنوعی و یادگیری ماشین» (۸٫۳۵٪)، «حمایت و تعهد مدیریت ارشد» (۸٫۱۷٪) و «توسعه مهارت ها و شایستگی های دیجیتال» (۷٫۵۱٪) به ترتیب رتبه های اول تا سوم را کسب کردند. یافته ها حاکی از آن است که موفقیت تحول دیجیتال در سیستم های حسابداری نیازمند تعامل هم افزا میان فناوری های پیشرفته، رهبری قوی مدیریتی و نیروی انسانی متخصص است. این پژوهش با ارائه مدلی سلسله مراتبی معتبر، هم به غنای ادبیات نظری حوزه حسابداری کمک می کند و هم راهنمایی عملی برای مدیران مالی، حسابداران و سیاست گذاران فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

سیستم های حسابداری ، روش دلفی ، فرآیند تحلیل سلسله مراتبی ، محرک های تحول دیجیتال ، هوش مصنوعی