ارزیابی تاثیر معماری و شهرسازی داده محور بر کاهش مصرف انرژی، ارتقای کیفیت فضای عمومی و بهبود زیست پذیری محله های شهری

افزایش مصرف انرژی و افت کیفیت فضاهای عمومی، زیست پذیری محله های شهری را تهدید می کند. داده محوری به عنوان پارادایمی نوین می تواند به بهینه سازی مصرف انرژی و ارتقای کیفیت فضاهای عمومی کمک کند. هدف پژوهش، بررسی تاثیر داده محوری بر مصرف انرژی و کیفیت فضای عمومی و نقش میانجی کیفیت فضا در رابطه با زیست پذیری محله بود. پژوهش از نوع آمیخته با رویکرد تبیینی متوالی بود. ۱۵ محله از تهران با روش هدفمند انتخاب شدند. داده های کمی از صورت حساب های انرژی، داده های هواشناسی، تصاویر سنتینل-۲ و پرسشنامه گردآوری و با الگوریتم های یادگیری ماشین، تحلیل فضایی و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. بخش کیفی شامل ۱۵ مصاحبه با خبرگان و دو دور دلفی بود. گرادیان تقویتی با ۹۱/۰R= بهترین پیش بینی مصرف انرژی را داشت. داده محوری تاثیر منفی بر مصرف انرژی (۳۸/۰-=β) و مثبت بر کیفیت فضا (۴۴/۰=β) نشان داد. کیفیت فضا تاثیر قوی بر زیست پذیری داشت (۵۷/۰=β). تاثیر غیرمستقیم داده محوری بر زیست پذیری (۲۶/۰=β) از تاثیر مستقیم (۱۸/۰=β) قوی تر بود. اولویت نخست راهبردها «ایجاد سامانه یکپارچه داده های شهری» بود. داده محوری از طریق ارتقای کیفیت فضاهای عمومی بر زیست پذیری تاثیر می گذارد و تحقق آن نیازمند اجرای هم زمان راهبردهای فناورانه، نهادی و اجتماعی است.

کلیدواژه ها:

داده محوری شهری ، مصرف انرژی ، کیفیت فضای عمومی ، زیست پذیری محله ، یادگیری ماشین ، شهر هوشمند ، تهران