گیلگول در قبالای یهودی و شباهت آموزه ای آن با سمساره در هندوئیسم

در عرفان قبالای یهودی، گیلگول به معنای بازگشت ارواح به دنیا به دلیل گناهان گذشته و حلول در بدن های دیگر به منظور تایید ارواح است و بین آن و آموزه کرمه-سمساره در آیین هندو شباهت های زیادی را می توان یافت. از آنجاکه نجات شناسی ادیان ابراهیمی بر معاد و رستاخیر مردگان و دریافت جزا و پاداش در عوالم دیگر استوار است، قبالای یهودی از این جهت از ادیان الهی فاصله گرفته و به ادیان شرقی نزدیک شده است. هدف از این پژوهش مراجعه به منابع قبالائی و متون مقدس هندوئی، به منظور آشکار کردن اشتراکات آموزه ای گیلگول و سمساره است. برای این منظور این مقاله با روش توصیفی و تحلیلی به مقایسه تطبیقی آموزه تناسخ در هر دو دین پرداخته است. بر اساس بررسی به عمل آمده، هر دو آموزه، تقریری از تناسخ ملکی و بازگشت به دنیا پس از مرگ می باشند. همچنین، برای نظام پاداش و جزا ساز و کار علی تعریف کرده اند و هرگونه دخالت داشتن خداوند در جزا و پاداش را نفی می کنند. ضمن اینکه هر دو برای رضایتمند کردن پیروان به وضعیت بغرنج موجود به کار آمده اند. این شباهت ها می تواند خاستگاه توراتی قبالا و هماهنگی آن با آموزهای بنیادین ادیان ابراهیمی را به چالش بکشد.

کلیدواژه ها:

گیلگول ، سمساره ، تناسخ ، قبالا ، هندوئیسم