راهکارهای نوین مدیریت کلاس درس و کاهش رفتارهای اخلال گرانه در دانش آموزان دوره ابتدایی

مدیریت کلاس درس در دوره ابتدایی، بنیانی ترین ساز و کار برای تضمین کیفیت یادگیری، سلامت روانی دانش آموزان و پیشگیری از بروز و تداوم رفتارهای اخلال گرانه است. در سال های اخیر، رویکردهای نوین مدیریت کلاس، از الگوهای تنبیه محور و کنترل بیرونی فاصله گرفته و به سمت مدیریت پیشگیرانه، آموزش مه به سمت مدیریت پیشگیرانه، آموزش مهارت های، طراحی محیط یادگیری، تقویت رفتارهای مطلوب و مشارکت خانواده حرکت کرده است. مقاله حاضر با رویکرد مروری تحلیلی، مهم ترین راهکارهای نوین مدیریت کلاس برای کاهش رفتارهای اخلال گرانه دانش آموزان ابتدایی را در چهار سطح پیشگیری همگانی، پیشگیری هدفمند، مداخله فردی و پشتیبانی مدرسه ای تبیین می کند. یافته های مرور نشان می دهد راهبردهای مبتنی بر حمایت رفتار مثبت، آموزش یادگیری اجتماعی و هیجانی، مدیریت فعال کلاس، تقویت رابطه معلم و دانش آموز، تنظیم ساختار و قواعد روشن، راهبردهای تقویت مثبت، بازخورد اصلاحی کم تنش، و همکاری با والدین، بیشترین پشتوانه پژوهشی را برای کاهش رفتارهای برون سازی شده مانند پرخاشگری، بی قراری، حواس پرتی، نافرمانی و اخلال در روند تدریس دارند. همچنین تاکید می شود که کارآمدی راهکارها به تناسب فرهنگی، سطح رشد کودک، ظرفیت مدرسه و کیفیت اجرای راهبردها وابسته است و بدون پایش منظم داده محور، پایداری اثرات کاهش می یابد. بر این اساس، پیشنهاد می شود مدارس ابتدایی با استقرار نظام مدیریت کلاس مبتنی بر داده، توانمندسازی معلمان، و طراحی مداخلات چندسطحی، از تبدیل رفتارهای اخلال گرانه به الگوهای مزمن جلوگیری کنند.