آموزش طراحی لباس پایدار در هنرستان با رویکرد یادگیری پروژه محور

هر لباسی که در کارگاه هنرستان دوخته می شود، پیش از آنکه به دست پوشنده برسد، از میان مجموعه ای از انتخاب ها گذشته است: انتخاب پارچه، تعداد قطعات الگو، جهت چیدمان، نوع بست و شیوه پرداخت. همین انتخاب ها تعیین می کنند چه مقدار ماده مصرف شود، لباس چه اندازه بماند و تعمیر آن چقدر دشوار باشد. مقاله حاضر این پرسش را دنبال می کند که پایداری در طراحی لباس را چگونه می توان، به جای افزودن یک درس جداگانه، درون همان تصمیم های روزمره کارگاه طراحی و دوخت جای داد. برای پاسخ، بیست ویک منبع فارسی و لاتین در سه حوزه طراحی پایدار پوشاک، یادگیری پروژه محور و آموزش برای توسعه پایدار به شیوه مرور روایتی تحلیلی بررسی و مقوله بندی شدند. مرور نشان می دهد ادبیات بین المللی بر پیوند طراحی دوبعدی و سه بعدی، طول عمر لباس و ارزشیابی فرایندمحور تاکید دارد، در حالی که در ادبیات داخلی، برنامه درسی عمومی و صنعت مد بیشتر از کارگاه هنرستان دیده شده است. بر پایه همین شکاف، برنامه ای شش مرحله ای همراه با زمان بندی هشت جلسه ای برای پروژه «طراحی و دوخت یک بالاپوش ساده و قابل تعمیر» پیشنهاد می شود. برای سنجش یادگیری نیز معیارنامه ای با شش معیار و دو شاخص کمی ساده، یعنی بازده چیدمان و نرخ پسماند غیرقابل استفاده، ارائه شده است. هیچ یک از این ابزارها در کلاس واقعی اجرا و اعتبارسنجی نشده اند؛ از این رو مقاله درباره میزان اثربخشی برنامه داوری تجربی نمی کند و آن را نقطه ای برای آغاز کار می داند.

کلیدواژه ها:

طراحی لباس پایدار ، آموزش هنرستانی ، یادگیری پروژه محور ، طراحی و دوخت ، مصرف پارچه ، ارزشیابی عملکردی