تاثیر استفاده از فناوری های آموزشی بر خلاقیت دانش آموزان ابتدایی

فناوری های آموزشی در سال های اخیر به یکی از ابزارهای مهم در فرایند یاددهی یادگیری تبدیل شده اند و استفاده هدفمند از آن ها می تواند شیوه آموزش و یادگیری دانش آموزان را دستخوش تغییر کند. دوره ابتدایی از مهم ترین مراحل رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان محسوب می شود و توجه به پرورش خلاقیت دانش آموزان در این دوره می تواند زمینه ساز رشد توانایی حل مسئله، تفکر انعطاف پذیر، ایده پردازی و یادگیری فعال آنان شود. فناوری هایی مانند تخته های هوشمند، نرم افزارها و برنامه های آموزشی، محتوای چندرسانه ای، بازی های آموزشی، محیط های یادگیری تعاملی و ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی، در صورت استفاده صحیح و متناسب با نیازهای دانش آموزان، می توانند فرصت های متنوعی برای تجربه، کشف، آزمون ایده ها و تولید محصولات خلاقانه فراهم کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر استفاده از فناوری های آموزشی بر خلاقیت دانش آموزان ابتدایی انجام شده است. در این پژوهش، ضمن بررسی مفهوم خلاقیت و ابعاد آن، نقش فناوری های آموزشی در ایجاد محیط یادگیری فعال و مشارکتی و تاثیر آن بر توانایی هایی همچون سیالی، انعطاف پذیری، اصالت و بسط ایده ها مورد توجه قرار گرفته است. بررسی مطالعات و دیدگاه های موجود نشان می دهد که فناوری آموزشی به خودی خود موجب افزایش خلاقیت نمی شود، بلکه نحوه استفاده معلم از فناوری، نوع فعالیت های آموزشی، میزان مشارکت دانش آموز و فراهم کردن فرصت برای تفکر و ایده پردازی، نقش مهمی در اثربخشی آن دارد. استفاده از فناوری در قالب فعالیت های مسئله محور، پروژه های خلاقانه، بازی های آموزشی و تولید محتوای دیجیتال می تواند دانش آموزان را از دریافت کننده صرف اطلاعات به یادگیرندگانی فعال و تولیدکننده تبدیل کند. در مقابل، استفاده منفعلانه و صرفا نمایشی از فناوری یا وابستگی بیش از اندازه به ابزارهای دیجیتال ممکن است فرصت تعامل، تجربه عملی و تفکر مستقل را کاهش دهد. بنابراین، بهره گیری آگاهانه، هدفمند و متناسب با ویژگی های سنی دانش آموزان از فناوری های آموزشی می تواند به عنوان یکی از راهکارهای موثر برای تقویت خلاقیت در دوره ابتدایی مورد توجه قرار گیرد. بر این اساس، توانمندسازی معلمان، انتخاب محتوای مناسب و طراحی فعالیت های آموزشی خلاقانه با استفاده از فناوری، از الزامات مهم برای بهره گیری مطلوب از ظرفیت های فناوری در مدارس ابتدایی است.

کلیدواژه ها:

فناوری آموزشی ، خلاقیت ، دانش آموزان ابتدایی ، یادگیری فعال ، فناوری های دیجیتال ، تفکر خلاق ، آموزش ابتدایی