استفاده از ضایعات چوب برای تولید محصولات جدید

در دهه های اخیر، افزایش روزافزون حجم ضایعات چوبی ناشی از فعالیت های صنعتی، کشاورزی، ساختمانی و شهری به یکی از چالش های جدی زیست محیطی و اقتصادی در سراسر جهان تبدیل شده است. ضایعات چوب به عنوان منابع لیگنوسلولزی تجدیدپذیر، فراوان، کم هزینه و سازگار با محیط زیست، پتانسیل بالایی برای تبدیل به محصولات با ارزش افزوده دارند و می توانند نقشی محوری در گذار به اقتصاد چرخشی و توسعه پایدار ایفا کنند. این مقاله مروری با هدف بررسی جامع، نظام مند و انتقادی روش های استفاده از ضایعات چوب در تولید محصولات جدید تدوین شده است. ابتدا مبانی نظری مرتبط با ترکیب شیمیایی چوب، ساختار میکروسکوپی، انواع ضایعات چوبی و منابع تولید آن ها تشریح می شود، سپس فناوری های فرآوری شامل روش های فیزیکی، شیمیایی، بیولوژیکی، حرارتی و ترکیبی به طور مبسوط مورد بحث و مقایسه قرار می گیرد. در ادامه، محصولات نوین تولیدشده از ضایعات چوب از جمله کامپوزیت های چوبی، تخته های فشرده، بیوچار، نانوسلولز، سوخت های زیستی، مواد بسته بندی زیست تخریب پذیر، هیدروژل ها و مواد جاذب معرفی و ارزیابی فنی، اقتصادی و زیست محیطی می شوند. همچنین چالش ها و محدودیت های موجود در مسیر توسعه این محصولات نظیر مسائل فنی، اقتصادی، زیست محیطی، قانونی و اجتماعی بررسی می گردد. یافته های این مرور نشان می دهد که بهره گیری هوشمندانه و علمی از ضایعات چوب می تواند به کاهش آلودگی محیطی، کاهش وابستگی به مواد اولیه دست نخورده جنگلی، ایجاد اشتغال پایدار، کاهش انتشار گازهای گلخانه ای و توسعه اقتصاد چرخشی کمک شایانی نماید. در نهایت، جهت گیری های آینده پژوهش ها و پیشنهادهای سیاست گذاری در این حوزه ارائه می شود.

کلیدواژه ها:

ضایعات چوب ، محصولات جدید ، اقتصاد چرخشی ، کامپوزیت چوبی ، زیست تخریب پذیری.