مدیریت پیامدهای روان شناختی ناشی از تولید محتوای خودکار توسط هوش مصنوعی در محیط های آموزشی درمدارس

ورود شتابان فناوری های هوش مصنوعی زاینده به بستر آموزش و تولید خودکار محتوا، در کنار مزایای چشمگیر، چالش ها و پیامدهای روان شناختی نوظهوری را برای دانش آموزان و معلمان رقم زده است؛ از این رو، پژوهش حاضر با هدف شناسایی، تحلیل و ارائه الگوی راهبردی مدیریت پیامدهای روان شناختی ناشی از تولید محتوای خودکار توسط هوش مصنوعی در محیط های آموزشی مدارس انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از حیث رویکرد اجرایی، در زمره پژوهش های کیفی با روش تحلیل مضمون (تماتیک) قرار دارد. جامعه پژوهش شامل اسناد، پژوهش های معتبر پیشین، راهنماهای آموزشی بین المللی و تجارب زیسته صاحب نظران حوزه روان شناسی تربیتی و فناوری آموزشی بود که با روش نمونه گیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند. گردآوری داده ها از طریق واکاوی اسنادی و مصاحبه های نیمه ساختاریافته صورت پذیرفت و مدل تحلیل مطالب بر پایه روش تحلیل مضمون براون و کلارک در سه سطح مضامین پایه، سازمان دهنده و فراگیر پیاده سازی گردید. برای سنجش روایی و پایایی داده ها نیز از معیارهای قابلیت باورپذیری، انتقال پذیری و بازبینی همتایان استفاده شد. نتایج به دست آمده نشان داد که ابهام در خودکارآمدی تحصیلی، اضطراب زوال خلاقیت فردی، کاهش انگیزش درونی ناشی از اتکای بیش ازحد، و تنزل حس عاملیت یادگیرنده، مهم ترین آسیب های روان شناختی حاصل از محتوای خودکار هوش مصنوعی هستند. همچنین یافته ها مشخص ساخت که مدیریت کارآمد این پیامدها مستلزم اتخاذ راهبردهای چندسطحی شامل ارتقای سواد انتقادی هوش مصنوعی، ترویج رویکرد تلفیقی «انسان در حلقه یادگیری»، طراحی تکالیف مبتنی بر بازاندیشی فرآیندمحور به جای محصول محور، و توانمندسازی روان شناختی معلمان در مدیریت تعاملات کلاسی است. در نهایت، پیاده سازی این چارچوب مدیریتی می تواند کارکرد ابزارهای خودکارساز را از عاملی تهدیدکننده به سازوکاری تسهیل کننده و افزاینده بهزیستی روان شناختی در مدارس تبدیل نماید.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، تولید محتوای خودکار ، پیامدهای روان شناختی ، مدیریت آموزشی ، خودکارآمدی تحصیلی ، مدارس