یادگیری مبتنی بر فعالیت و تاثیر آن بر افزایش توجه و کاهش رفتارهای نامطلوب دانش آموزان

یادگیری مبتنی بر فعالیت به عنوان یکی از رویکردهای نوین آموزشی، بر مشارکت فعال یادگیرنده در فرایند یادگیری تاکید دارد و به جای انتقال دانش، بر تعامل، کاوش و حل مسئله متمرکز است. در دهه های اخیر، پژوهشگران حوزه روان شناسی تربیتی و علوم اعصاب شناختی به این نتیجه رسیده اند که فعالیت های یادگیری فعال می توانند توجه پایدار دانش آموزان را افزایش داده و رفتارهای نامطلوب کلاسی مانند بی قراری، عدم تمرکز، پرخاشگری و کناره گیری را کاهش دهند. شواهد تجربی نشان می دهد که درگیر کردن دانش آموزان در وظایف عملی، بحث های گروهی، پروژه های مشارکتی و بازی های آموزشی، موجب ترشح دوپامین و نوراپی نفرین در مغز شده و شبکه های توجه اجرایی را تقویت می کند. همچنین، این رویکرد با ایجاد انگیزه درونی، احساس خودکارآمدی و تعلق به گروه، احتمال بروز رفتارهای مخرب را کاهش می دهد. با این حال، اثربخشی یادگیری مبتنی بر فعالیت به عواملی مانند طراحی آموزشی، مهارت معلم، اندازه کلاس، فرهنگ مدرسه و ویژگی های فردی دانش آموزان بستگی دارد. پژوهش های مروری موجود نشان می دهند که این رویکرد در مقاطع ابتدایی و متوسطه، به ویژه برای دانش آموزان دارای اختلال توجه و بیش فعالی، نتایج امیدبخشی داشته است. در مقابل، برخی مطالعات به چالش هایی مانند زمان بر بودن، نیاز به منابع بیشتر و دشواری مدیریت کلاس اشاره کرده اند. این مقاله مروری با تحلیل نظام مند شواهد موجود، به بررسی مبانی نظری، سازوکارهای عصبی-شناختی، و شواهد تجربی مرتبط با تاثیر یادگیری مبتنی بر فعالیت بر توجه و رفتار دانش آموزان می پردازد و پیشنهادهای عملی برای معلمان و سیاست گذاران ارائه می کند. در نهایت، شکاف های پژوهشی و جهت گیری های آینده مورد بحث قرار می گیرد.

کلیدواژه ها:

یادگیری مبتنی بر فعالیت ، توجه پایدار ، رفتارهای نامطلوب ، یادگیری فعال ، انگیزه درونی.