ورود
مقالات فارسیISIکنفرانسهاژورنالها

سنجش چندبعدی آسیب پذیری در برابر نفرین منابع با استفاده از شاخص RCVI: شواهدی از همگرایی باشگاهی در ۵۴ کشور (۲۰۱۰-۲۰۲۱)

محل انتشار: نشریه پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی، دوره: 26، شماره: 3
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 19

فایل این مقاله در 52 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:
https://civilica.com/doc/2730196

شناسه ملی سند علمی:

JR_ECOR-26-3_011

تاریخ نمایه سازی: 18 مهر 1405

چکیده مقاله:

پدیده «نفرین منابع» از مباحث کلیدی اقتصاد انرژی است، زیرا اتکای بیش از حد به منابع طبیعی به جای آنکه موتور توسعه باشد، اغلب به رانت جویی، ضعف نهادی، وابستگی به صادرات خام و نبود تنوع اقتصادی منجر می شود. بسیاری از مطالعات گذشته، تنها بر شاخص های اقتصادی تمرکز داشته اند و ابعاد نهادی و ساختاری را نادیده گرفته اند. بر این اساس، در پژوهش حاضر، با استفاده از شاخص چندبعدی آسیب پذیری در برابر نفرین منابع ( RCVI( که سه بعد اقتصادی، نهادی و ساختاری را دربر می گیرد، وضعیت ۵۴ کشور طی دوره ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۱ بررسی، و ابتدا شاخص RCVI برای کشورها محاسبه و سپس با روش همگرایی باشگاهی، مسیرهای پویای آن ها تحلیل شده است. یافته ها نشان می دهد، همگرایی کلی میان همه کشورها وجود ندارد و آن ها در قالب هفت باشگاه با الگوهای همگرا یا واگرا دسته بندی می شوند. کشورهایی با نهادهای کارآمد، شفافیت بالا و سیاست های پایدار توانسته اند منابع طبیعی را به فرصت تبدیل کنند، در حالی که کشورهایی با ضعف نهادی، فساد و وابستگی به رانت منابع، در باشگاه های واگرا باقی مانده اند. در مجموع، نتایج پژوهش بر اهمیت کیفیت نهادها، حکمرانی مطلوب و تنوع بخشی اقتصادی تاکید می کند و نشان می دهد که شاخص های چندبعدی مانندRCVI می تواند تصویری جامع تر از پدیده نفرین منابع ارائه دهند و ابزاری برای سیاست گذاران در کاهش آسیب پذیری و بهره گیری پایدار از منابع طبیعی باشند.

کلیدواژه ها:

توسعه پایدار ، کیفیت نهادها ، نفرین منابع ، همگرایی باشگاهی ، شاخص آسیب پذیری نسبت به نفرین منابع

نویسندگان

امید عدالتی

دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد، گروه اقتصاد دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

نرگس صالح نیا

دانشیار اقتصاد، گروه اقتصاد دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

سید محمد سیدی

دانشجوی دکتری اقتصاد، گروه اقتصاد دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ReferencesApergis, N., Christou, C., & Miller, S. (۲۰۱۲). Convergence patterns ...
  • Auty, R. M. (۱۹۹۳). The Resource Curse Thesis. London and ...
  • Bachelor, B. P. (۲۰۱۰). Alberta’s Natural Resources: Today’s Wealth for ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۰۴۷۲۳۳۶.۲۰۱۲.۷۰۶۴۸۱Bie, F., Zhou, L., Liu, S., & Yang, T. (۲۰۲۴). ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.erss.۲۰۱۸.۰۸.۰۱۵Boulanouar, Z., & Essid, L. (۲۰۲۳). Extending the resource curse ...
  • Cavalcanti, T. V. de V., Mohaddes, K., & Raissi, M. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.qref.۲۰۱۱.۰۷.۰۰۷Chung, C., & Jin, T. (۲۰۲۵). Revealing the role of ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۶۳/۱۹۴۲۶۷۲۰-۰۱۷۰۲۰۰۵Diaz-Rioseco, D. (۲۰۱۶). Blessing and curse. Comparative Political Studies, ۴۹(۱۴), ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۷۳/pnas.۱۸۱۶۰۲۰۱۱۶Doner, R. F., Ritchie, B. K., & Slater, D. (۲۰۰۵). ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۷/S۰۰۲۰۸۱۸۳۰۵۰۵۰۱۱۳Du, K. (۲۰۱۷). Econometric convergence test and club clustering using ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۷۷/۱۵۳۶۸۶۷X۱۸۰۱۷۰۰۴۰۷Fagbemi, F., & Kotey, R. A. (۲۰۲۴). Interconnections between governance ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۷۷/۱۳۶۸۴۳۱۰۲۳۱۲۱۵۸۹۲Gallego, J., Maldonado, S., & Trujillo, L. (۲۰۲۰). From curse ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.JEBO.۲۰۲۰.۰۷.۰۰۶Haider, S., Akram, V., & Ali, J. (۲۰۲۱). Does biomass ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۰۷/S۱۱۳۵۶-۰۲۱-۱۲۴۶۴-۱Harvie, C. (۲۰۱۹). The Dutch Disease and economic diversification: Should ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۰۷/۹۷۸-۹۸۱-۱۳-۶۸۱۴-۱_۲He, M., & Chen, S. (۲۰۲۴). Breaking the resource curse ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.RESOURPOL.۲۰۲۴.۱۰۴۷۳۰Heijman, W. (۲۰۱۹). A note on the Dutch disease. Applied ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۹۰۴۱/APSTRACT/۲۰۱۹/۳-۴/۴Holden, S. (۲۰۱۳). Avoiding the resource curse the case Norway. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۵۷/PALGRAVE.IMFSP.۹۴۵۰۰۲۰John, A. K. (۲۰۲۴). Natural resource endowment, human capital development, ...
  • https://doi.org/۱۰.۵۴۵۳۶/AJEE.V۳I۱.۳۹۶۶Jolo, A. M., Ari, I., & Koç, M. (۲۰۲۲a). Driving ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.WORLDDEV.۲۰۲۲.۱۰۵۹۷۹Kolstad, I., & Søreide, T. (۲۰۰۹). Corruption in natural resource ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.RESOURPOL.۲۰۰۹.۰۵.۰۰۱Kongolo, M., & Zamberia, A. M. (۲۰۱۶). State Fragility and ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۱۳۹/SSRN.۳۶۶۱۵۳۳Le Billon, P. (۲۰۰۵). Corruption, reconstruction and oil governance in ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۱۴۳۶۵۹۰۵۰۰۱۲۷۹۶۶Li, X., & Tong, X. (۲۰۲۴). Fostering green growth in ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.RESOURPOL.۲۰۲۱.۱۰۲۱۴۱Looney, R. E. (۲۰۰۸). Reconstruction and peacebuilding under extreme adversity: ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۵۱۵/ERJ-۲۰۲۳-۰۰۲۸ resource rents and institutionsMukhamediyev, B., Khitakhunov, A., & Temerbulatova, ...
  • https://doi.org/۱۰.۵۳۲۷۷/۲۵۱۹-۲۴۴۲-۲۰۲۵.۲-۰۱Narh, J. (۲۰۲۵). The resource curse and the role of ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۰۷/S۱۰۶۶۸-۰۲۳-۰۴۲۷۹-۶Nee, V., Opper, S., & Wong, S. (۲۰۰۷). Developmental state ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.WORLDDEV.۲۰۲۰.۱۰۵۰۴۵Olsson, O., & Hibbs, D. A. (۲۰۰۵). Biogeography and long-run ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.euroecorev.۲۰۰۳.۰۸.۰۱۰Omodadepo, A. O., & Akanni, O. P. (۲۰۱۳). Oil wealth; ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۶۴۸/J.JWER.۲۰۱۳۰۲۰۳.۱۲Omri, A., & Kahia, M. (۲۰۲۴). Natural resources abundance and ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۱۱/J.۱۴۶۸-۰۲۶۲.۲۰۰۷.۰۰۸۱۱.XQin, X., Xu, Y. S., Lu, Q., & Wang, X. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۸/۱۷۵۵-۱۳۱۵/۱۸۸/۱/۰۱۲۰۲۶Rahim, S., Murshed, M., Umarbeyli, S., Kirikkaleli, D., Ahmad, M., ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.RESOURPOL.۲۰۲۴.۱۰۴۸۱۷Rodrigues, C. U., & Russo, V. (۲۰۱۷). No walk in ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۱۴۳۶۵۹۷.۲۰۱۲.۷۵۵۰۱۰Saba, C. S., & Ngepah, N. (۲۰۲۰). Convergence in military ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۹۶۴۰۵۶۰۹۰۳۱۸۱۲۲۰Schnurbus, J., Haupt, H., & Meier, V. (۲۰۱۷). Economic transition ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۰۲/JAE.۲۵۴۴Shadabi, L., & Adkisson, R. V. (۲۰۲۱). Natural resources, governance, ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۰۲۱۳۶۲۴.۲۰۲۱.۱۸۷۷۰۴۲Shao, S., & Yang, L. (۲۰۱۴a). Natural resource dependence, human ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.enpol.۲۰۱۴.۰۷.۰۰۷Shao, S., & Yang, L. (۲۰۱۴b). Natural resource dependence, human ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.enpol.۲۰۱۴.۰۷.۰۰۷Shariyate, M. J., & Kachooei, A. R. (۲۰۲۰). Association of ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۰۳۸/ABJS.۲۰۲۰.۴۷۶۲۶.۲۳۳۳Stijns, J. P. (۲۰۰۶). Natural resource abundance and human capital ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.worlddev.۲۰۰۵.۱۱.۰۰۵Tomal, M. (۲۰۲۴). A review of Phillips‐Sul approach‐based club convergence ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۱۱/JOES.۱۲۵۶۳Tramel, S. (۲۰۱۸). Convergence as political strategy: Social justice movements, ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۳۰۸۵۱۴۰۱۲۰۰۷۱۲۲۴Van Der Ploeg, F. (۲۰۱۱a). Natural resources: Curse or blessing?. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۲۵۷/jel.۴۹.۲.۳۶۶Van Der Ploeg, F. (۲۰۱۱b). Natural resources: Curse or blessing?. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۲۵۷/jel.۴۹.۲.۳۶۶Vijge, M. J., Metcalfe, R., Wallbott, L., & Oberlack, C. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.resourpol.۲۰۱۹.۰۲.۰۰۶Ville, S., & Wicken, O. (۲۰۱۳). The Dynamics of Resource-Based ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۸۰/۰۱۴۳۶۵۹۷.۲۰۱۷.۱۳۳۳۴۱۸Yakusheva, O. V., & Pavlovska, A. S. (۲۰۲۲). Evolution of ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۸۴۰۲/RESCI.۲۰۲۰.۰۲.۰۵Zuo, N., & Zhong, H. (۲۰۲۰). Can resource policy reverse ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/J.resourpol.۲۰۲۰.۱۰۱۷۳۳Rasekhi, S., & Saeedi, R. (۲۰۱۸). The impact of natural ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۰۵۴/jiee.۲۰۲۲.۶۷۵۷۵.۱۹۰۵ [In Persian]Shahnazi, R., & Ranaei, A. R. (۲۰۱۷). Investigating ...
    • نمایش کامل مراجع