بررسی اثر سیاست های صنعتی سبز بر پایداری بخش صنعت

در ادبیات نوین اقتصاد و توسعه پایدار، جهت دهی مسیر نوآوری ها به سمت گذار به اقتصاد سبز به عنوان یکی از الزامات اساسی مورد توجه قرار گرفته است. تشدید چالش های زیست محیطی در دهه های اخیر، نقش دولت ها در فرآیند تحول ساختاری را برجسته کرده و موجب شکل گیری نسل جدیدی از سیاست های صنعتی شده است که هدف آن ها صرفا حمایت از تولید نیست، بلکه ایجاد تحول فناورانه، افزایش بهره وری و هدایت اقتصاد به سوی مسیرهای توسعه پایدار است. آسم اوغلو و همکاران (۲۰۱۹) نشان می دهند که در نبود مداخلات سیاستی، اقتصادها به دلیل وابستگی به مسیر گذشته ممکن است در فناوری های آلاینده قفل شوند. همچنین آگیون و همکاران (۲۰۱۹) تاکید می کنند که سیاست های صنعتی از طریق تحریک نوآوری سبز می توانند رشد اقتصادی و حفاظت از محیط زیست را به صورت همزمان تقویت کنند. بر این اساس، هدف این پژوهش بررسی تجربی اثر سیاست های نوین صنعتی سبز بر توسعه پایدار بخش صنعت در کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه است. برای این منظور، با استفاده از داده های پانلی سالانه دوره ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴ برای ۳۲ کشور توسعه یافته و ۳۰ کشور در حال توسعه، از جمله ایران، و اطلاعات پایگاه داده بانک جهانی (WDI)، مدل پنل آستانه ای پویا مبتنی بر چارچوب هانسن (۱۹۹۹) و توسعه های بعدی آن برآورد شده است. مانایی متغیرها با آزمون ایم، پسران و شین (IPS) و وجود رابطه بلندمدت با آزمون هم انباشتگی پانلی پدرونی بررسی شده است. همچنین آزمون های تشخیص تعداد رژیم ها، تعیین متغیر و مقدار بهینه آستانه و آزمون های تشخیصی مدل انجام شده است. در این پژوهش، انتشار دی اکسیدکربن ناشی از فعالیت های صنعتی به عنوان شاخص توسعه پایدار صنعتی در نظر گرفته شده و اثر مصرف انرژی تجدیدپذیر، حمایت از ثبت اختراع، هزینه های تحقیق و توسعه و صادرات محصولات های تک بر آن بررسی شده است. نتایج نشان می دهد مصرف انرژی تجدیدپذیر دارای اثر غیرخطی بر پایداری صنعتی است؛ به گونه ای که مقدار آستانه آن در کشورهای در حال توسعه ۱۱.۲ درصد و در کشورهای توسعه یافته ۶ درصد برآورد شده است. همچنین مصرف انرژی تجدیدپذیر، صادرات محصولات های تک، هزینه های تحقیق و توسعه و ثبت اختراع اثر کاهنده بر انتشار دی اکسیدکربن صنعتی داشته اند، در حالی که شدت انتشار کربن و شدت مصرف انرژی اثر افزایشی بر انتشار آلایندگی داشته اند. ضریب تصحیح خطا نیز نشان دهنده تعدیل مناسب به سمت تعادل بلندمدت است.

کلیدواژه ها:

سیاست صنعتی سبز ، توسعه پایدار ، بخش صنعت ، پنل دیتا ، پنل آستانه ای پویا