عناصر انسانی دخیل در فهم قرآن از نگاه پژوهشگران معاصر با استفاده از روش تحلیل مضمون.

عوامل و عناصر مختلفی در فهم و تفسیر قرآن نقش دارند. پژوهش حاضر در پی علل کشف شده، در صدد پاسخ به این پرسش اصلی است که پژوهشگران معاصر، کدام یک از عوامل و عناصر انسانی را در فهم قرآن دخیل می دانند؟ با توجه به بنیادی بودن هدف پژوهش، رویکرد کیفی و روش مصاحبه نیمه ساختاریافته انتخاب شد. گستره موضوع این پژوهش میان رشته ای و نمونه گیری استفاده شده در آن هدفمند و به شیوه گلوله برفی است. در این پژوهش ۴۲ مصاحبه انجام شده است که پس از جمع آوری اطلاعات، کدهای مربوط به مصاحبه ها به روش کینگ و هاروکس تحلیل شدند. نتایج این تحلیل، ۴۹ مضمون پایه بود که ۲۶ مضمون سازمان دهنده و در نهایت ۲ مضمون فراگیر تحلیل شد. یافته های پژوهش نشان می دهد عوامل انسانی دخیل در فهم قرآن را می توان در دو گونه روش شناختی و روان شناختی جای داد. نتایج این مطالعه، نقش عناصر انسانی دخیل در فهم قرآن را یکی از موارد مهم در فهم آیات هم عرض نسبی نشان می دهد که می تواند دریچه ای به سوی پژوهش و آزمون نقش سازه های روان شناسی کشف شده در فهم و تفسیر قرآن باشد.

کلیدواژه ها:

فهم قرآن ، عناصر انسانی ، تحلیل مضمون ، عوامل روان شناختی ، عوامل روش شناختی