<span lang="FA">تحلیل و بررسی سیاست یکسان­ سازی لباس در سبزوار

چکیده: از برنامه های رضاشاه در دوران حکومتش، یکسان سازی فرهنگی بود که در قالب نوع پوشش مردان و زنان ایران نمایان شد. این سیاست فرهنگی، با توجه به گستردگی سرزمینی، پراکندگی جمعیت و تنوع قومی مذهبی جامعه ایران، کاری بسیار دشوار بود. رضاشاه برای تحقق این سیاست، از الگوهای غربی و آنچه در کشور همسایه (ترکیه) اتفاق افتاده بود، بهره جست و در نخستین گام، قانون متحدالشکل کردن البسه را در دی ماه ۱۳۰۷ به تصویب رساند. با تصویب قانون مزبور، مردان و زنان در هر کجای ایران و از هر طبقه و قشری، می بایست لباس فرم که تعاریف مشخصی در نظامنامه برای آن تعیین شده بود، بر تن می کردند و سرپیچی از قانون، پیامدهای ناگواری برای متخلفین به دنبال داشت. قانون متحدالشکل لباس در شهرستان سبزوار نیز اجرا شد. مقاله حاضر در پی پاسخ به این پرسش است که این سیاست فرهنگی چگونه و با چه روش هایی در سبزوار و روستاهای تابعه اجرا شد و واکنش اهالی به آن چگونه بود؟ مقاله حاضر با روش توصیفی تحلیلی و با تکیه بر اسناد آرشیوی، نحوه اجرا و کنش های مردم سبزوار و روستاهای تابعه را مورد بررسی قرار داده است. نتایج به دست آمده موید آن است که سیاست فرهنگی آمرانه رضاشاه در شهری کوچک چون سبزوار و روستاهای آن، با موفقیت همراه نبود؛ زیرا تغییر در پدیده های فرهنگی، نیازمند گذشت زمان و فرایندی تدریجی است و با تدوین و صدور دستورالعمل و بخشنامه، هیچ گاه محقق نمی شود.

کلیدواژه ها:

یکسان ­سازی فرهنگی ، لباس متحدالشکل ، رضاشاه ، سبزوار ، مخالفت