بازنمایی افراط گرایی در رمان شیاطین داستایفسکی: تحلیل محتوای کیفی بر پایه بحران هویت، رادیکال شدن تدریجی و مدیریت ترس

زمینه و هدف: این مقاله بازنمایی افراط گرایی را در رمان شیاطین داستایفسکی بررسی می کند. به جای تلقی خشونت ایدئولوژیک به عنوان محصول مستقیم یک آموزه یا تیپ شخصیتی واحد، پژوهش حاضر می پرسد بحران های هویت و معنا چگونه در ساختار روایی رمان با سازمان دهی گروهی، اضطراب وجودی و نحوه مواجهه اخلاقی با دیگری پیوند می خورند.روش و داده ها: پژوهش با استفاده از تحلیل محتوای کیفی ساختاریافته و براساس ترجمه فارسی سروش حبیبی از رمان شیاطین انجام شده است. واحدهای معنایی از گفت وگوها، توصیف های روایی، کنش شخصیت ها و توالی رویدادهای مربوط به ستاوروگین، پیوتر ورخاوینسکی، کیریلف، شاتوف، استپان ترافیمویچ و چند شخصیت زن و کودک استخراج شدند. بحران هویت، رادیکال شدن تدریجی و مدیریت ترس به عنوان مفاهیم حساس کننده به کار رفتند و زیرمقوله ها از طریق خوانش مکرر و مقایسه شواهد متنی پالایش شدند.یافته ها: فراط گرایی در رمان حاصل تعامل بی ثباتی هویتی، فشار گروهی، شرم، ترس، خلا اخلاقی و ابزارشدن دیگری است. پیوتر از طریق رازداری، تهدید، دست کاری زبان اخلاقی و ایجاد همدستی در جرم، آسیب پذیری های فردی را به خشونت سازمان یافته تبدیل می کند. ستاوروگین و کیریلف مسیرهای وجودی و اخلاقی متفاوتی را آشکار می سازند، درحالی که شاتوف امکان خروج از گروه افراطی و هزینه این خروج را نشان می دهد.بحث و نتیجه گیری: مان شیاطین خشونت افراطی را فرایندی چندسطحی نشان می دهد، نه پیامد ناگزیر بحران هویت یا ترس. خشونت هنگامی تثبیت می شود که تعهدهای بی ثبات، سازوکارهای الزام آور گروهی و فشارهای وجودی یکدیگر را تقویت کنند و اشخاص دیگر به ابزار قدرت، انسجام، لذت یا حذف تقلیل یابند.

کلیدواژه ها:

افراط گرایی ، شیاطین ، بحران هویت ، رادیکال شدن ، مدیریت ترس