الگوی قرآنی مواجهه با شرق شناسی استعماری در اندیشه شهید امام خامنه ای

شرق شناسی استعماری، یکی از صورت های معاصر سلطه است که با تولید تصویر تحقیرآمیز از اسلام و ایران، به بازتولید نظم نابرابر جهانی کمک می کند. مسئله پژوهش حاضر، تبیین الگوی قرآنی مواجهه با این گفتمان در اندیشه شهید امام خامنه ای است. چالش اصلی، پیوند استعمار نو و فرانو با جنگ شناختی و هویتی علیه جهان اسلام است. ضرورت تحقیق، ارائه چارچوبی تمدنی فراتر از واکنش های مقطعی است. روش تحقیق، تحلیلی-تفسیری و مبتنی بر مطالعه متون قرآنی، تفاسیر، ادبیات استشراقی و بیانات امام خامنه ای است.یافته های پژوهش نشان می دهد استعمار، در این مقاله، به مثابه منظومه ای از سلطه سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و معرفتی فهم می شود که از استعمار کهنه و مستقیم تا استعمار نو و فرانو تحول یافته و امروز در قالب جهانی سازی، مشابه سازی فرهنگی و شرق شناسی استعماری عمل می کند. مبانی قرآنی الگو، بر دشمن شناسی فراتاریخی (یعنی شناسایی منطق استکبار، تحریف و استضعاف)، قاعده نفی سبیل و اصل عزت مومنان استوار است و نفی هرگونه سلطه پایدار بر جامعه ایمانی را هدف می گیرد. اندیشه شهید امام خامنه ای به عنوان تفسیر معاصر این مبانی، بر پیوند استعمار نو با استبداد داخلی، جنگ روانی و رسانه ای، اسلام هراسی و ایران هراسی تاکید دارد و راهکارهایی چون مقابله با تهاجم فرهنگی و خودبیگانگی، مدیریت جنگ روانی از طریق بصیرت و رسانه انقلابی، تقویت وحدت امت اسلامی و مدیریت اختلافات مذهبی، و عدالت اجتماعی به منزله محور احیای تمدن اسلامی را سامان می دهد.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، شرق شناسی استعماری ، نفی سبیل ، عدالت اجتماعی ، وحدت امت اسلامی ، شهید امام خامنه ای ، تمدن نوین اسلامی