<span lang="FA">شناسایی و اولویت بندی شاخص های مکان یابی پارک های تفریحی سیاحتی در کلان شهر تهران: رویکردی ترکیبی کیفی و <span dir="LTR">AHP<span lang="FA"> فازی

در دهه های اخیر، رشد بی رویه شهری و نابرابری فضایی در دسترسی به فضاهای سبز و تفریحی، نیاز به برنامه ریزی علمی برای مکان یابی پارک های تفریحی سیاحتی در کلان شهر تهران را دوچندان کرده است. این پژوهش با هدف شناسایی و اولویت بندی شاخص های موثر در مکان یابی این گونه فضاها با رویکردی ترکیبی انجام شده است. در بخش کیفی، داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با پانزده تن از خبرگان حوزه های برنامه ریزی شهری، محیط زیست و گردشگری گردآوری و با استفاده از تحلیل مضمون، ۱۷۶ کد اولیه و ۱۴ مقوله اصلی استخراج شد. در مرحله کمی، شاخص های استخراج شده با روش AHP فازی اولویت بندی شد. یافته ها نشان داد که شاخص قانونی و اقتصادی (تملک اراضی) با وزن ۲۳۷/۰، دسترسی و زیرساخت شهری با ۱۶۳/۰، تراکم جمعیت با ۱۲۶/۰، و جذابیت گردشگری با ۰۹۶/۰ بالاترین اولویت را در مکان یابی پارک های تفریحی سیاحتی دارند؛ درحالی که شاخص های فناوری و نوآوری، آموزشی، مشارکت و رضایت عمومی، سلامت و امنیت، در رتبه های پایین تر قرار گرفتند. مقدار شاخص سازگاری (CI=۰.۱۲۵) و نسبت سازگاری (CR=۰.۰۷۹) کمتر از ۱/۰ بوده و نشان دهنده اعتبار و صحت بالای قضاوت های کارشناسان است. نتایج این تحقیق نشان می دهد که مکان یابی پارک های تفریحی سیاحتی در تهران، تابع مجموعه ای از عوامل چندبعدی است که نیازمند تحلیل تلفیقی کیفی و کمی است. چارچوب ارائه شده می تواند به عنوان ابزاری بومی و علمی در برنامه ریزی کاربری زمین شهری، به ویژه در توسعه متوازن کمربند سبز تهران و سیاست گذاری های مدیریت شهری در شهرداری و سازمان بوستان ها، به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

مکان یابی پارک های تفریحی سیاحتی ، AHP فازی ، تحلیل مضمون ، کلان شهر تهران ، برنامه ریزی شهری ، توسعه پایدار