تاثیر پیچیدگی های اقتصادی و ریسک امنیت انرژی برشاخص های کارایی انرژی در ایران

باتوجه به نقش حیاتی انرژی در توسعه اقتصادی و اهمیت پایداری منابع انرژی، تحلیل عوامل موثر بر بهره وری انرژی از اهمیت بالایی برخوردار است. مقاله حاضر به بررسی تاثیر پیچیدگی های اقتصادی و ریسک امنیت انرژی بر شاخص های کارایی انرژی در کشور ایران می پردازد. در این مطالعه، با استفاده از داده های اقتصاد کلان و شاخص های مرتبط با امنیت انرژی و پیچیدگی اقتصادی، ارتباط بین این عوامل و بهره وری انرژی در بازه زمانی ۱۳۷۴-۱۴۰۲ (۱۹۹۵-۲۰۲۳) و با استفاده از روش حداقل مربعات کاملا اصلاح شده (FMOLS) مورد بررسی قرار گرفته است. یافته های تحقیق نشان می دهد که پیچیدگی اقتصادی رابطه ای مثبت و معنادار با شدت مصرف انرژی و انتشار کربن دارد، به این معنا که افزایش پیچیدگی اقتصادی با افزایش مصرف انرژی و آلاینده های زیست محیطی همراه است. ازسوی دیگر، ریسک امنیت انرژی رابطه ای منفی و معنادار با شدت انرژی و رابطه ای مثبت و معنادار با انتشار کربن نشان می دهد؛ یعنی با افزایش ریسک امنیت انرژی، شدت مصرف انرژی کاهش می یابد؛ اما انتشار کربن افزایش پیدا می کند. این نتایج نشان دهنده پیچیدگی تعامل بین شاخص های اقتصادی و عوامل امنیت انرژی است و اهمیت توجه هم زمان به این عوامل را برای بهبود بهره وری انرژی و کاهش آلودگی زیست محیطی در ایران برجسته می کند.

کلیدواژه ها:

پیچیدگی اقتصادی ، ریسک امنیت انرژی ، انتشار کربن ، ایران