تحلیل پایداری قیمت مسکن در شرایط تکانه های ساختاری با رویکرد ARFIMA: شواهدی از بازار مسکن تهران

رفتار قیمت مسکن و پایداری آن در برابر تکانه های اقتصادی و سیاسی، یکی از چالش های اساسی پیش روی سیاست گذاران و فعالان بازار مسکن است. شناسایی این که آیا تکانه های وارده به بازار مسکن دارای اثرات موقتی هستند یا اینکه به صورت ماندگار بر روند قیمت ها تاثیر می گذارند، برای اتخاذ سیاست های موثر در این بخش ضروری است. پژوهش حاضر به بررسی پایداری و حافظه بلندمدت قیمت واقعی و قیمت اسمی هر متر مربع مسکن در تهران طی بازه زمانی فروردین ۱۳۹۵ تا مرداد ۱۴۰۳ و با استفاده از مدل خودرگرسیون میانگین متحرک انباشته کسری پرداخته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هر دو سری قیمت واقعی و قیمت اسمی مسکن در تهران دارای حافظه بلندمدت هستند؛ به این معنا که تکانه های وارده بر این بازار، اثرات خود را برای مدت طولانی حفظ کرده و به آرامی تعدیل می شوند. از میان سه تکانه کلیدی مورد بررسی (خروج آمریکا از برجام، همه گیری کووید-۱۹ و جهش ارزی سال ۱۳۹۹ همراه با افزایش شدید قیمت مسکن در سال ۱۴۰۱)، تنها تکانه کووید-۱۹ در مدل قیمت واقعی تاثیر مستقیم و معنی داری بر قیمت مسکن داشته است. در حالی که در مدل قیمت اسمی هیچ یک از متغیرهای موهومی معنادار نبودند. این یافته نشان می دهد که بخش عمده اثر تکانه ها از طریق ساختار حافظه بلندمدت بازار مسکن منتقل شده است. با توجه به وجود حافظه بلندمدت، مداخلات مقطعی کارایی لازم را نداشته و اثرات تکانه ها به کندی از بین می روند. بنابراین، برنامه ریزی ها باید با افق زمانی بلندمدت و بر پایه ثبات در سیاست های پولی و مالی استوار باشند.

کلیدواژه ها:

تهران ، حافظه بلندمدت ، خودرگرسیون میانگین متحرک انباشته کسری ، قیمت مسکن