چارچوب انگیزش سرمایه انسانی بر مبنای قرآن کریم: پژوهش ترکیبی

انگیزش را می توان به عنوان یک فرآیند تصمیم گیری شناختی در نظر گرفت که از طریق آن رفتار هدفمند شروع، هدایت و حفظ می شود. با وجود اهمیت و کاربرد انگیزش کارکنان در سازمان، هنوز مفاهیم و مولفه های آن به خوبی روشن نیست. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، طراحی و اعتباریابی چهارچوب مفاهیم انگیزشی سرمایه انسانی بر مبنای قرآن کریم است. این پژوهش از طرح ترکیبی اکتشافی متوالی از نوع طبقه بندی استفاده کرده است. در بخش اول پژوهش (بخش کیفی)، جمع آوری و تجزیه و تحلیل داده های کیفی، بر اساس روش فرایند چرخه ای تحلیل انجام و به منظور اعتباریابی نتایج کیفی از تکنیک های اعتبارپذیری و اتکاپذیری استفاده شد؛ سپس در بخش دوم پژوهش (کمی)، بر اساس نتایج کیفی به دست آمده، داده های کمی جمع آوری و تجزیه و تحلیل گردید. در بخش کمی، بر اساس چهارچوب توسعه یافته در بخش اول پژوهش، مقیاسی طراحی و در طیف وسیعی از سازمان های کشوری، لشکری ۳۲۴=n و مردم نهاد ۳۸۴=n استان فارس اجرا شد. روایی و پایایی مقیاس مذکور با استفاده از روش تحلیل گویه و آلفای کرونباخ سنجش شد و نتایج نشان دهنده روایی و پایایی مناسب بود. همچنین در این بخش، به منظور انجام آزمون ساختار عاملی چهارچوب به دست آمده، از تحلیل عامل تاییدی مرتبه اول و دوم استفاده شد. بر اساس نتایج این بخش، پایایی و روایی چهارچوب به دست آمده و همچنین معناداری ساختارهای عاملی تایید گردید. در ادامه، از نتایج بخش کمی به منظور تبیین بهتر نتایج کیفی استفاده شد. نتایج نشان داد که چهارچوب توسعه یافته، از اعتبار لازم و سودمندی و قابلیت اجرایی مطلوبی برخوردار است. همچنین نتایج حاکی از آن بود که هر سه بعد جهت گیری ها و اصول و روش های انگیزشی در چهارچوب مذکور و مولفه های مربوط به آن ها، از کفایت و اعتبار لازم برخوردار است.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، انگیزش ، سرمایه انسانی ، سازمان