تحلیل و بررسی مولفه های ارتباط غیرکلامی با رویکرد بین رشته ای در میراث عرفانی مکتوب «شیخ ابوالحسن خرقانی»

ادبیات در همه اشکال خود باعث ایجاد ارتباط بین انسان ها می شود و در ادبیات عارفانه نیز عرفا، با توجه خاصی که به تربیت سالکان و ارشاد عامه مردم داشتند، با آثار به جا مانده شان این ارتباط را حفظ کرده اند. از منظری دیگر ادبیات عرفانی فارسی را می توان به دو گروه دیگرنوشت و خودنوشت تقسیم کرد که در آن ها ادبیات فارسی وسیله بیان مقاصد عالیه عرفانی و اخلاقی و تربیتی عرفا هستند. شیوه خاص در برقراری ارتباط، از مشخصه های این آثار گرانقدر است که پنهان در کلام مکتوب عرفا است و جاذبه ای خاص به آن می دهد. یکی از علوم نوینی که به شناخت ارتباط غیرکلامی مستور در لایه های کلامی ادبیات عرفانی کمک شایانی می کند علم ارتباطات است. این پژوهش با روش توصیفی -تحلیلی و با رویکردی بین رشته ای، به بررسی مولفه های ارتباط غیرکلامی به کارگرفته شده در ثبت اقوال «شیخ ابوالحسن خرقانی» می پردازد که در «نورالعلوم» و دیگر آثار ارزشمند ادبیات عرفانی فارسی به جامانده اند و به دلیل امی بودن شیخ، جزو آثار عرفانی دیگرنوشت است. بررسی ها نشان داد که مولفه ی «ارتباط های آوایی» بیشترین بسامد را دارد. یافته ها و دسته بندی ها حاکی از کاربرد وسیع ارتباطات غیرکلامی همراه با ارتباط کلامی در اقوال خرقانی است و همین امر سبب جذابیت سخنان و مقبولیت او در میان اهل عرفان و عامه ی مردم بوده است.

کلیدواژه ها:

ادبیات عرفانی منثور ، ارتباط غیرکلامی ، شیخ ابوالحسن خرقانی ، نورالعلوم ، پژوهش بین ‍رشته ای