اثر واردات کالاهای با تکنولوژی بالا بر متغیرهای اقتصادی و زیست محیطی درایران با استفاده از مدل تعادل عمومی قابل محاسبه (CGE)

لازمه رسیدن به توسعه پایدار، بکارگیری پتانسیل های موجود و استفاده از فرصت های بین المللی برای تحقق رشد اقتصادی مطلوب و دستیابی به استانداردهای مناسب زیست محیطی می باشد. واردات کالاهای با تکنولوژی بالا مانند کالاهای ICT و بکارگیری آن در فرایند تولید می تواند به عنوان یکی از فرصت های بین المللی، رشد اقتصادی را محقق نماید. علاوه براین، واردات می تواند سرریز تکنولوژی را به همراه داشته باشد و از این طریق بر متغیرهای کلان و زیست محیطی اثرگذار باشد. لازم به ذکر است که، نوع کشورهای مبدا به لحاظ سطح توسعه یافتگی و توانایی جذب و بکارگیری فناوری خارجی در کشور مقصد، از فاکتورهای مهم در میزان سرریز بهره وری می باشند در این تحقیق با استفاده از یک مدل تعادل عمومی به بررسی اثر واردات کالاهای با تکنولوژی بالا بر شاخص های زیست محیطی و اقتصادی ایران پرداخته شده است. نتایج نشان می دهد که چنانچه واردات بدون اثرات سرریز باشد، جریان کالاهای با تکنولوژی بالا از کشورهای درحال توسعه موجب افزایش مصرف انرژی و انتشار کربن شده و بهبود رشد اقتصادی را به همراه دارد. علاوه براین، واردات از کشورهای توسعه یافته موجب افزایش تولیدناخالص داخلی وکاهش مصرف انرژی و انتشار کربن می شود. اگر واردات همراه با اثرات سرریز باشد، ورود کالاها از کشورهای درحال توسعه منجر به کاهش شدت کربن و انرژی شده و GDP را افزایش خواهدداد. درحالیکه واردات از کشورهای توسعه یافته، اثر منفی بر GDP دارد و شدت کربن و شدت انرژی را کاهش می دهد. با بهبود قابلیت جذب در ایران، هم رشد اقتصادی بیشتر می شود و هم شدت انرژی و شدت کربن کاهش بیشتری می یابد. بخصوص اگر واردات از کشورهای توسعه یافته باشد. براین اساس، سرمایه گذاری در زمینه بهبود شاخصهای قابلیت جذب و حذف موانع تجاری توصیه می شود.

کلیدواژه ها:

انتشار کربن ، رشد اقتصادی ، تجارت ، کالاهای فناوری اطلاعات و ارتباطات ، مدل تعادل عمومی قابل محاسبه