عوامل موثر بر ایجاد حس امنیت و مصونیت از خطر در فضاهای سبز شهری (نمونه موردی: پارک شهری ملت شهر سنندج)

احساس امنیت و مصونیت از خطر، شرط لازم برای حضور فعال و پایدار شهروندان در فضاهای سبز شهری است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل کلیدی موثر بر ایجاد این حس در پارک ملت شهر سنندج، بر مبنای چارچوب نظری «پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی» CPTED)) انجام شده است. مطالعه حاضر از نوع کاربردی و با رویکرد کمی - پیمایشی است که داده های آن از طریق توزیع پرسش نامه ای محقق ساخته در پنج بعد زیست محیطی، کالبدی - فضایی، منظر، اجتماعی و کارکردی در بین ۴۰۰ نفر از مراجعین پارک در بهار ۱۴۰۴ گردآوری و با استفاده از نرم افزار SPSS ® نسخه ۲۷ و آزمون همبستگی پیرسون تحلیل شد. یافته ها نشان داد موثرترین عامل در افزایش احساس امنیت، «نبود نقاط کور و پنهان با استفاده از گیاهان کوتاه و درختان با تنه بلند» (۵۸۱/۰ = r) است. این شاخص اصل «نظارت طبیعی» در CPTED را تقویت می کند. پس از آن، «روشنایی کافی در شب» (۵۴۷/۰ = r) و «نبود رفتارهای پرخطر» (۵۹۵/۰ = r) به عنوان قوی ترین پیش بین ها شناسایی شدند. در مقابل، عواملی مانند «وسعت بسیار زیاد فضا» (۱۰۵/۰- = r) و «وجود رفتارهای پرخطر» (۳۰۱/۰- = r) با کاهش احساس امنیت مرتبط بودند. همچنین، وجود «پارکینگ های نظارت شده»، «حضور فعال نیروهای امنیتی» و «تنوع فضاهای فعالیتی» تاثیر مثبت و معناداری بر حس امنیت و مصونیت از خطر داشتند. ازاین رو اولویت بندی راهبردهایی مانند حذف نقاط کور، ارتقاء سیستم روشنایی، افزایش نظارت رسمی و اجتماعی و خلق فضاهای متنوع با مقیاس انسانی، می تواند پارک ملت را به الگویی موفق برای سایر فضاهای سبز شهری تبدیل کند

کلیدواژه ها:

احساس امنیت ، فضاهای سبز شهری ، پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی ، پارک ملت شهر سنندج