<span lang="AR-SA">جنگ رمضان و مسائل حل <span lang="AR-SA"> و <span lang="AR-SA">فصل مسالمت آمیز <span lang="AR-SA">اختلافات بین المللی

باید توجه داشت این جنگ در میانه فرآیند حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات رخ داد. ایالات متحده و رژیم صهیونیستی پس از گفتگوهایی که میان ایران و آمریکا درباره اختلافات موجود در جریان بود، دست به این اقدام تجاوزکارانه زدند. به عبارت دیگر، روندهای دیپلماتیک حاکم بر حل و فصل اختلافات میان ایران و آمریکا تحت تاثیر این جنگ قرار گرفت. البته این نخستین باری نیست که ایالات متحده به مذاکره، دیپلماسی و اصول حل و فصل اختلافات، خیانت می کند. پیش از این ایالات متحده، پس از حدود ۱۰ سال مذاکره و انعقاد سند برجام، در دوره نخست ریاست جمهوری ترامپ از آن خارج شد. در دوره دوم نیز پس از آنکه در دور اول مذاکراتی انجام شد، تجاوز دوازده روزه اسرائیل و آمریکا رخ داد و این سومین بار است که چنین وضعیتی پیش می آید. اگرچه ممکن است این موضوع، سیاسی و دیپلماتیک به نظر برسد، بسیار مهم و حائز اهمیت است. به نظر می رسد که ایالات متحده، فضای حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات را به دوران پیش از نظام منشور ملل متحد بازگردانده است. تاریخ حقوق بین الملل در زمینه حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات بین المللی و مناسبات آن با توسل به زور، شاهد سه دوره بوده است:دوره اول: تا پیش از جنگ جهانی اول و میثاق جامعه ملل که در آن، توسل به جنگ برای حل اختلافات و استیفای حق، مجاز و مشروع بود.دوره دوم: دوران میثاق جامعه ملل که در آن، توسل به زور، مقید به اعلان جنگ و طی کردن مسیر حل و فصل مسالمت آمیز شد.دوره سوم: دوران پس از جنگ جهانی دوم و منشور ملل متحد که اصل بر حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات بین المللی قرار گرفته و اساسا جنگ برای حل و فصل اختلافات بین المللی ممنوع شده است.به نظر می رسد ایالات متحده در دوره ریاست جمهوری ترامپ، بازگشتی به دوره دوم داشته است؛ به این معنا که دستیابی به راه حل از طریق مذاکره را نوعی پیش شرط جنگ تلقی می کند و پس از دادن اولتیماتوم، چنانچه به مذاکرات و توافق مدنظر دست نیابد، به زور و جنگ متوسل می شود. شاید تغییر عنوان وزارت دفاع آمریکا به «وزارت جنگ» نیز از همین بابت جالب توجه باشد. جنگ پس از نظام منشور ملل متحد، از منظر حقوق بین الملل، پدیده نامشروعی است. به این دلیل است که حتی «حقوق جنگ»، جای خود را به مفهوم «حقوق مخاصمات مسلحانه» و بعدها «حقوق بشردوستانه» می دهد.بنابراین، به بیان دقیق، نگاه فعلی دولت ایالات متحده به حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات، نگاهی «پیشامنشوری» است. این دولت، حق را برای خود محفوظ می داند که چنانچه از طریق سازوکارهای مسالمت آمیز به نتیجه دیپلماتیک نرسید، به جنگ روی آورد و این را مشروع می داند، در حالی که در دوره منشور ملل متحد، جنگ اساسا نامشروع قلمداد شده و پیوندی که پیش تر میان جنگ و سازکارهای حل و فصل اختلافات وجود داشت، دیگر ملغا شده است.